index.htm

Artyku� w Go�ciu Niedzielnym

2010-03-08T07:32:00.001+01:00

W 2040 r. �wiat prawdopodobnie zostanie zdominowany przez jedno gospodarcze mocarstwo: Chiny.

W literaturze apokaliptycznej cz�sto przedstawiany jest podb�j zachodniej cywilizacji przez przybysz�w ze Wschodu. Europa ma by� os�abiona wojn� czy kataklizmem naturalnym. Jednak uderzenie komety nie jest konieczne, aby str�ci� z piedesta�u Uni� Europejsk� i Stany Zjednoczone. Wystarczy obecny poziom bierno�ci, protekcjonizmu, stagnacji i idiotycznych strategii w rodzaju Wsp�lnej Polityki Rolnej, Strategii Lizbo�skiej czy Pakietu Klimatycznego.

Detronizacja
Robert Fogel, laureat Nagrody Nobla z ekonomii, nie pozostawia z�udze�. Za niespe�na 30 lat warto�� chi�skiego produktu krajowego brutto przekroczy 123 tryliony dolar�w, a gospodarka chi�ska b�dzie wytwarza� a� 40 proc. globalnego bogactwa. ��cznie z Indiami i krajami Azji Po�udniowo-Wschodniej Azjaci b�d� ��cznie wytwarza� blisko 2/3 �wiatowego PKB. Europa i Stany Zjednoczone zostan� zdetronizowane. Aby zrozumie�, jak rewolucyjna b�dzie to zmiana, wystarczy wspomnie�, �e obecnie UE i USA to najwi�ksze gospodarki �wiata, wytwarzaj�ce solidarnie po ok. 20 proc. �wiatowego PKB. Jednak w 2040 r. PKB USA b�dzie na poziomie Indii, natomiast PKB Unii Europejskiej b�dzie stanowi� zaledwie 5 proc. produktu globalnego brutto.

Dynamika rozwoju Chin nie przestaje zadziwia� ekonomist�w. PKB Chin w IV kwartale ubieg�ego roku wzr�s� a� o 10,7 proc. w stosunku do 2008 roku, podczas gdy ca�y �wiat boryka� si� z recesj�. Roczny wzrost gospodarki Chin w 2009 r. to 8,7 proc. Chi�ska inflacja by�a praktycznie niezauwa�alna, ale jej wzrost do blisko 2 proc. zaalarmowa� polityk�w do zaostrzenia polityki pieni�nej. Pojawi�y si� spekulacje o mo�liwym zacie�nieniu polityki kredytowej. Chi�skie akcje zdro�a�y w zesz�ym roku o przesz�o 100 proc., wi�c inwestorzy zacz�li dr�e� o trwa�o�� wzrost�w. Oczywi�cie pojawiaj� si� te� g�osy, �e dynamiczny wzrost w Pa�stwie �rodka to efekt spekulacyjnej ba�ki, kt�ra p�knie z dnia na dzie�. Jednak wydaje si�, �e nic nie jest w stanie zatrzyma� kolejnych azjatyckich inwestycji. By� mo�e gospodark� Chin, czy te� tamtejsze rynki akcji, czeka korekta, lecz d�ugookresowy trend wzrostowy ku globalnej hegemonii jest niezagro�ony.

Wi�cej tu

Op-ed w Tygodniku Powszechnym

2010-03-03T09:28:00.002+01:00

W TP ukaza�a si� moja opinia o polskich ekologach. Nie bez b�lu, po ostrej wymianie korespondencji z redakcj�. Niemniej doceniam gest w stron� poszerzenia debaty publicznej przez M. Olszewskiego. Tekst tu

Policealna promocja miernoty

2010-02-01T08:29:00.003+01:00

Ministerstwo Edukacji Narodowej marnuje nasze pieni�dze, ale co najbardziej bulwersuj�ce, nie robi dok�adnie nic, aby zapobiec marnotrawstwu!

Od kilkudziesi�ciu lat pa�stwo bierze na swoje barki coraz wi�cej ci�ar�w. Wida� wyra�nie, jak socjalne pa�stwo dobrobytu, przejmuje wiele funkcji tradycyjnej rodziny. Tak� kluczow� funkcj� jest edukacja.

Afera opisywana przez DGP, zwi�zana z wy�udzaniem olbrzymich dotacji na kszta�cenie policealne to tylko jeden z przejaw�w patologii. Wniosek mo�e by� tylko jeden: pa�stwowy monopol na kszta�cenie dzieci i m�odzie�y nie przynosi oczekiwanych skutk�w.

A spryciarze robi� kas�

Instytucje pa�stwowe roszcz� sobie prawo do wy��czno�ci na kszta�cenie umys��w i sumie�. Rodzice, kt�ry chc� uczy� dzieci w domu napotkaj� na wi�cej problem�w ni� udogodnie�. W kszta�ceniu policealnym panuje nieopisany ba�agan. Brakuje dobrych szk�, panuje mas�wka, gdzie spryciarze robi� kas�, a miernoty kszta�c� miernoty.

Coraz wi�cej funkcji pa�stwa to coraz wi�ksza biurokracja. Coraz wi�ksza administracja, to coraz wy�sze podatki. Dlatego tak ch�tnie przygl�damy si�, jak wydawane s� nasze ci�ko zarobione pieni�dze.

Badania przeprowadzone przez ameryka�skich ekonomist�w i psycholog�w wykaza�y, �e gdy zarz�dza si� cudzymi pieni�dzmi, podejmuje si� wiele nieracjonalnych decyzji. Cz�sto takich, kt�rych nie podj�oby si�, gdyby wydawa�o si� w�asne oszcz�dno�ci. Wida� jak na d�oni, �e nasze podatki rz�d wydaje lekk� r�k�.

Mechanizm opisany przez DGP ujawni� nie tylko fakt, �e Ministerstwo Edukacji Narodowej marnuje nasze pieni�dze, ale co najbardziej bulwersuj�ce, nie robi dok�adnie nic, aby zapobiec marnotrawstwu. Dlatego w obecnej sytuacji, gdy kt�rykolwiek z polityk�w b�dzie domaga� si� "wi�kszych pieni�dzy na edukacj�", nale�y si� temu przeciwstawi�, aby nie wyrzuca� pieni�dzy w b�oto.

Naturalnie wielu czytelnik�w b�dzie si� z�yma�, �e winne s� szko�y prywatne, kt�re w nieuczciwy spos�b wy�udzaj� pieni�dze z MEN. Oczywi�cie. Jednak dziej� si� tak dlatego, �e na rynku edukacyjnym nie ma konkurencji, lecz istnieje pa�stwowy monopol. Pa�stwo pozostaje wy��cznym gwarantem edukacyjnych funkcji pa�stwa, a firmy prywatne s� znacznie bardziej kreatywne w metodach maksymalizacji swoich zysk�w. Gdy oba mechanizmy zetkn� si� ze sob�, mamy patologi� do kwadratu.

Prawo rodzic�w

Edukacja to nie wyj�tek. Analogiczn� sytuacj� mamy na rynku ochrony zdrowia. Po co dba� o minimalizacj� koszt�w, skoro i tak zap�aci NFZ. Podobnie na ryku ubezpiecze�. OFE nie musz� dba� o emerytury klient�w, maksymalizuj� za to swoje koszty. Pa�stwo nie do��, �e zmusza Polak�w, aby zapisywali si� do funduszy, to jest jeszcze gwarantem na wypadek strat.

W g�o�nej ostatnio w USA ksi��ce na temat edukacji pt. "The Beautful Tree" James Tooley, opisuje swoje do�wiadczenia z nauczania w pa�stwowych szko�ach w Zimbabwe za czas�w dyktatury Roberta Mugabe oraz wsp�czesny boom edukacyjny w ubogich dzielnicach Indii. Okazuje si�, �e prywatne szko�y zak�adane przez rodzic�w kszta�c� nie tylko lepiej, ale przede wszystkim taniej: koszt kszta�cenia w szkole prywatnej jest 2,5 razy ni�szy.

W ostatnich latach w Polsce nast�pi� gigantyczny wysyp student�w. Na r�nego rodzaju studiach kszta�ci si� w Polsce ju� 0,5 mln os�b. Rektorzy szk� wy�szych narzekaj� jednak, �e wraz ze wzrostem liczby studiuj�cych, nast�pi� istotny spadek poziomu kszta�cenia. Nic dziwnego, skoro wiele program�w dla studiuj�cych staje si� fikcj�.

Dlatego uniwersaln� metod� uzdrowienia rodzimej edukacji powinno by� przywr�cenie konkurencji. Konkurencji mi�dzy kszta�ceniem pa�stwowym, prywatnym, rodzinnym, ko�cielnym. Nale�y nie tylko zr�wna� r�norodne metody kszta�cenia, ale umo�liwi� rodzicom wyb�r odpowiedniego sposobu kszta�cenia dla swoich dzieci.

Powr�t bonu edukacyjnego?

Nie podam tutaj gotowej recepty. Mo�e warto wr�ci� do koncepcji bonu edukacyjnego, za pomoc� kt�rego rodzice decydowaliby, komu zap�aci�: szkole publicznej, prywatnej, tej prowadzonej przez zakony czy mo�e zachowa� bon dla siebie i uczy� dzieci w domu?

Mam za sob� wiele do�wiadcze� zwi�zanych z edukacj�. Nauk� w komunistycznej podstaw�wce. Edukacj� domow� za granic�. Studia licencjackie w prywatnej szkole. Doktorat na pa�stwowym uniwersytecie. Dzieci pos�a�em do publicznego przedszkola, ale wkr�tce oddam je do prywatnej podstaw�wki.

Wiem jedno: nie istnieje przepis na idealn� szko��. Jednak konkurencja z pewno�ci� podnosi poziom kszta�cenia, pozostawiaj�c rodzicom prawo wyboru. Gdy wyboru nie ma, nie mo�na mie� pretensji do siebie, a jedynie do ministra edukacji.

Tekst zosta� opublikowany w Dzienniku Gazecie Prawnej

Wi�cej na temat afery mo�na przeczyta� w kolejnym artykule.

Troska o klimat czy starcie ideologii?

2010-01-29T11:41:00.003+01:00

Z Tomaszem Telukiem, politologiem i ekonomist�, rozmawiaj� Anna Grabi�ska i Tomasz Dalecki

Goniec Wolno�ci: Przy r�nych okazjach, sporo si� m�wi w mediach o globalnym ociepleniu. Czy Twoim zdaniem faktycznie jest to problem, z kt�rym musimy si� zmierzy�, czy w og�le mamy do czynienia z tym zjawiskiem i czy to w�a�nie ludzie s� za odpowiedzialni za jego powstanie?

Tomasz Teluk: Efekt cieplarniany to zjawisko naturalne. Dzi�ki temu, �e na Ziemi jest ciep�o, rozwin�o si� �ycie. Jednak przypisywanie winy za efekt cieplarniany cz�owiekowi to nadu�ycie. Najwi�kszym gazem cieplarnianym jest para wodna, pochodz�ca z parowania ocean�w. Wybuchy wulkan�w potrafi� wyrzuci� w atmosfer� tyle CO2, co ca�a epoka przemys�owa. "Ludzki" CO2 to zaledwie 0,25 proc. wszystkich emisji. Nie ma wi�c �adnego logicznego zwi�zku mi�dzy dzia�alno�ci� cz�owieka a globalnym ociepleniem.

? Dlaczego od pewnego czasu temat globalnego ocieplenia powraca jak bumerang? Czy nie ma wa�niejszych problem�w do rozwi�zania?

? Pod has�em "globalnego ocieplenia" zjednoczy�a si� lewica: socjali�ci, marksi�ci, zieloni itd. Dzi�ki temu maj� coraz wi�kszy wp�yw na opini� publiczn�. Oczywi�cie wi�ksze problemy to �mier� g�odowa dotykaj�ca lwi� cz�� ludzko�ci, choroby zaka�ne: malaria, gru�lica, HIV/AIDS.

? Za��my, �e efekt cieplarniany jest faktem, jakiego rodzaju zagro�enia niesie to dla Polski? Mo�e z polskiego punktu widzenia by�oby to raczej zjawisko korzystne?

? Prawdziw� tragedi� by�oby globalne och�odzenie. Gdyby powt�rzy�a si� "ma�a epoka lodowcowa", czyli spadek �rednich temperatur o 2 stopnie, czego nie mo�emy wykluczy�, skurczy�yby si� area�y upraw, wzros�yby koszty ogrzewania i zapadalno�� na choroby. Z perspektywy Polski efekt cieplarniany jest korzystny z punktu widzenia rolnictwa, turystyki i og�lnie komfortu �ycia.

? Czy widzia�e� film "The Great Global Warming Swindle", je�li tak co o nim my�lisz?

? Tak widzia�em. To bardzo dobry dokument. Na ekrany wszed� tak�e doskona�y obraz ?Not Evil, Just Wrong? obna�aj�cy hipokryzj� ca�ej histerii wok� efektu cieplarnianego. By� mo�e b�dziemy go dystrybuowa� w Polsce.

? W tej chwili jest moda na globalne ocieplenie, par� lat temu ci�gle si� m�wi�o o dziurze ozonowej (o kt�rej ostatnio m�wi si� jakby mniej). Czy mo�emy m�wi� o zmieniaj�cej si� modzie na "najwi�ksze zagro�enie dla pi�knej planety Ziemi"? Czy s� to realne zagro�enia, czy po prostu wielka manipulacja?

? Warto zauwa�y�, �e tzw. "odpowiedzialno�� ekologiczna" to wsp�cze�nie immanentny sk�adnik strategii zarz�dzania najwi�kszych przedsi�biorstw. Badania nad dziur� ozonow� by�y sponsorowane przez koncern chemiczny DuPont, kt�ry w chwili podpisania globalnego porozumienia o zakazie produkcji freon�w (jakoby powoduj�cych ?dziur� ozonow�?) by� ju� monopolist� w produkcji ich zamiennik�w. Mo�na te� odnotowa�, kt�re firmy najmocniej namawiaj� do walki z klimatem i sponsoruj� badania na ten temat.
Demonstruj�cy w Kopenhadze marksi�ci, trocki�ci, maoi�ci, geje, ekolodzy i feministki to ci sami ludzie, kt�rzy demonstruj� przeciwko globalizacji, kapitalizmowi czy ochronie �ycia. Zreszt� wiele tych grup finansowanych jest przez biurokrat�w.

? Wydaje si�, �e w przypadku dyskusji o klimacie mamy tak naprawd� do czynienie za starciem ideologii, i czasem mo�na wr�cz odnie�� wra�enie, �e nie o klimat tak naprawd� chodzi. Podczas demonstracji "solidarno�ci" z Kopenhag�, organizacje ekologiczne skandowa�y "chcemy zmiany systemu, nie klimatu". Dlaczego szeroko rozumiana lewica uwa�a, �e mamy do czynienia z powa�nym problemem, kt�ry w kr�tkim czasie mo�e doprowadzi� do zak�ady planety, za� prawica jest odmiennego zdania? Czy jest tak, �e po prostu prawica i lewica nie zgadzaj� si� ze sob� dla zasady, czy mo�e ma to jakie� g��bsze przyczyny?

? Oczywi�cie masz racj�. Demonstruj�cy w Kopenhadze marksi�ci, trocki�ci, maoi�ci, geje, ekolodzy i feministki to ci sami ludzie, kt�rzy demonstruj� przeciwko globalizacji, kapitalizmowi czy ochronie �ycia. Ich j�zykiem jest przemoc i wzywanie do rewolucji. Zreszt� wiele tych grup finansowanych jest przez biurokrat�w. Obie grupy potrzebuj� si� nawzajem i maj� te same cele: walk� z �yciem ludzkim, tradycj�, rodzin�, wolnym rynkiem. Nic wi�c dziwnego, �e prawica broni tych warto�ci, na kt�rych zosta�a zbudowana nasza cywilizacja.

? Czy to prawda, �e ca�e to szale�stwo rozpocz�a Margaret Thatcher, chc�c, w obliczu strajk�w, uzasadni� budow� elektrowni j�drowych?

? Nie, to lewacy musieli znale�� przeciwwag� dla sukces�w Thatcher i Reagana. Postanowili zjednoczy� si� pod has�em walki o klimat.

? Dlaczego akurat pod tym has�em?

? Lewicy to by�o na r�k�, wi�c w��czy�a si� w ruch, mog�c tym samym realizowa� postulaty walki z kapitalizmem, wolnym rynkiem, propaguj�c aborcj� i sztuczn� antykoncepcj�, ��daj�c zwi�kszania podatk�w i interwencjonizmu pa�stwowego.

? Zdaje si�, �e o ekologii nie m�wi si� poza kontekstem politycznym. Czy w zwi�zku z tym jest mo�liwe m�wienie o niej bez polityki? A mo�e ekologia jest po prostu tylko cz�ci� dyskursu politycznego i nie ma ani mo�liwo�ci, ani nawet potrzeby odpolitycznienia tego zagadnienia?

? Szkoda, �e wsp�cze�nie m�wi si� o ekologii wy��cznie w tym kontek�cie. �rodowisko naturalne to nasze wsp�lne dobro i wymaga specjalnej ochrony. Powinni�my rozwija� takie technologie, kt�re s� najlepsze zar�wno dla cz�owieka, jak i dla ochrony �rodowiska naturalnego. W tym sensie sam jestem ekologiem. Dobrze by by�o, gdyby troska o natur� przesta�a by� poligonem walki politycznej.

? Przed szczytem klimatycznym wyciek�a do prasy korespondencja mailowa naukowc�w zajmuj�cych si� klimatem, z kt�rej wynika, ze ich tezy s� naci�gane. Za oknem mamy wyj�tkowo surow� zim�, wed�ug niekt�rych ? najsurowsz� w bie��cym stuleciu. Mo�e wi�c rzekomy efekt cieplarniany w og�le jest fikcj�? Mo�e go po prostu nie ma, a nam przyjdzie si� zmierzy� raczej z och�odzeniem klimatu?
Chodzi o to, aby utrzyma� Trzeci �wiat w stadium skansenu i nie dopu�ci� do konkurowania z krajami rozwini�tymi. Pomoc humanitarna du�o nie kosztuje. Otwarcie rynk�w na wolny handel spowodowa�oby upadek socjalnego pa�stwa dobrobytu.

? Rzeczywi�cie skandal zwi�zany z wyciekiem danych z Hadley Research Unit pokazuje jasno, �e naukowcy k�amali dla polityk�w. S�awny "trik Mike?a" polega� na zawy�aniu temperatur, tak aby udowadnia�y tez� o efekcie cieplarnianym. Uczeni rosyjscy nie poznali danych, kt�re przesy�ali, bowiem klimatolodzy z Wielkiej Brytanii dobierali tylko te, kt�re im pasowa�y, np. pomiary temperatur z o�rodk�w wielkomiejskich, gdzie lokalnie temperatury s� wy�sze. Natomiast sugerowanie si� tym, co widzimy za oknem, by�oby nieprofesjonalne. Tak w�a�nie robi� ekolodzy, kt�rzy gdy jest upa� strasz� ociepleniem. Jednak z pomiar�w Hadley Research Unit wynika wyra�nie, �e w latach 1988-1998 mamy do czynienia ze wzrostem temperatur, natomiast od 1998 r. trend jest dok�adnie odwrotny, z lokalnym minimum w 2008 r.

? Zako�czy� si� ju� szczyt klimatyczny w Kopenhadze, na kt�rym mia�o by� wypracowane wsp�lne stanowisko dotycz�ce redukcji emisji gaz�w cieplarniach. Czy potrzebujemy takiej og�lno�wiatowej ustawy ograniczaj�cej produkcj� tych gaz�w?

? Pr�ba stworzenia mi�dzynarodowego porozumienia dotycz�cego ograniczenia emisji gaz�w cieplarnianych to de facto pr�ba stworzenia rz�du globalnego, sprawuj�cego gospodarcz� w�adz� nad krajami-sygnatariuszami na podstawie nakazowo-rozdzielczego systemu przydzia�u pozwole� na emisj� CO2. Naturalnie kolejnego szczebla biurokracji potrzebuj� tylko politycy.

? S�yszeli�my, �e by� mo�e teza o odpowiedzialno�ci cz�owieka za zmiany klimatu (o ile mamy z nimi faktycznie do czynienia) jest wyssana z palca. Dlaczego w obliczu tych rewelacji zamiast rzetelnego �ledztwa odbywa si� szczyt klimatyczny w Kopenhadze, a UE daje krajom najubo�szym 5,5 mld euro na walk� ze zmianami klimatu? O co w tym wszystkim naprawd� chodzi?
Prawdziw� tragedi� by�oby globalne och�odzenie. Z perspektywy Polski efekt cieplarniany jest korzystny z punktu widzenia rolnictwa, turystyki i og�lnie komfortu �ycia.

? Chodzi o to, aby utrzyma� Trzeci �wiat w stadium skansenu i nie dopu�ci� do konkurowania z krajami rozwini�tymi. Pomoc humanitarna relatywnie du�o nie kosztuje. Tymczasem otwarcie rynk�w na wolny handel spowodowa�oby upadek socjalnego pa�stwa dobrobytu. Pierwsze pad�oby pozbawione dotacji i nieefektywne rolnictwo, potem wiele du�ych przedsi�biorstw, kt�re w Europie koncentruj� si� g��wnie na zwalczaniu konkurencji. Bogaci nie chc� zrezygnowa� z ich wygodnego stylu �ycia, cho� cen� jest faktyczne skazywanie tych Bogu ducha winnych ludzi z Czarnej Afryki na �mier� z g�odu i chor�b.

? Przejd�my mo�e teraz na nasze Polskie podw�rko. Robert Cyglicki, dyrektor Greenpeace Polska powiedzia�, �e ?Polska po raz kolejny ci�gnie Europ� w d�, a premier Tusk zaj�� wczoraj przedostatnie miejsce w kategorii "zaanga�owanie w sprawy klimatyczne" w rankingu brukselskich korespondent�w, kt�rzy oceniali przyw�dc�w pa�stw UE. Czy powinni�my si� wstydzi� za naszego premiera?

? Nie wiem co rzeczywi�cie ugra� Donald Tusk. Je�li to prawda, pochwal� go publicznie. Zreszt� chwal� go tak�e za postaw� wobec tzw. "kryzysu ekonomicznego". Czasem wystarczy powstrzyma� si� od dzia�ania, aby osi�gn�� pozytywne skutki.

? S�yszymy ostatnio o mo�liwo�ci wprowadzenia tzw. "podatku w�glowego". Wydaje si� to by� pomys�em do�� kuriozalnym. Jakie mog� by� konsekwencje wprowadzenie takiego podatku?

? To dzia�anie rz�d�w Francji i Niemiec na rzecz ograniczenia konkurencji ze strony przedsi�biorstw z Polski. Nasza gospodarka opiera si� na energii uzyskiwanej ze spalania w�gla. Podatek w�glowy zniszczy konkurencyjno�ci naszych firm, doprowadzi do lawinowego wzrostu cen energii oraz wszystkich innych produkt�w.

? Czy w og�le mo�liwe jest oszacowanie finansowych i spo�ecznych koszt�w, jakie poniesie nasz kraj w wyniku histerii globalnego ocieplenia? Jakich innych zagro�e�, poza bezpo�rednimi skutkami finansowymi, mo�emy si� spodziewa� ? (Np. wstrzymania inwestycji z powodu niedoboru energii w niekt�rych regionach kraju?) Czy grozi nam powr�t do ? znanego niekt�rym tylko z film�w Barei ? dwudziestego stopnia zasilania?

? 100-procentowa podwy�ka cen pr�du jest niemal przes�dzona. Tak samo jak kilkuprocentowy ubytek PKB w d�ugim okresie. Gdyby postulaty "dekarbonizacyjne" zosta�y wcielone w �ycie ? polska gospodarka, gdzie 95 proc. energii elektrycznej pochodzi ze spalania w�gla, leg�aby w gruzach, a tysi�ce os�b straci�yby prac�.

? Zanim t�usty schudnie, chudy umrze. Kraje bogate sta� na pewn� ekstrawagancj�, ale czy nie jest tak, �e ta globalna histeria stanowi zagro�enie dla fizycznej egzystencji milion�w �wiatowych n�dzarzy?

? Dok�adnie. Jeden z noblist�w przyzna�, �e uprawa biopaliw to zbrodnia przeciwko ludzko�ci. Gdy spala si� �ywno�� jest to po prostu niemoralne. Tego typu "ekologiczna" polityka z oczywistych powod�w uderza w biedot�, a nie w bogaczy. Z powodu wy�szych cen energii rosn� ceny �ywno�ci.

? Jeste� prezesem Instytutu Globalizacji, autorem ksi��ki "Mitologia efektu cieplarnianego", za kt�r� Instytut otrzyma� ostatnio presti�ow� Nagrod� Templetona. Jako uznany ekspert prowadzisz o�ywion� dzia�alno�� publicystyczn�, nawo�uj�c do zachowania zdrowego rozs�dku w ocenie rzekomych zmian klimatu. Jak oceniasz efekty edukacyjne swoich dzia�a�? Z sonda�y wynika, �e Polacy nie dali si� do ko�ca og�upi� i w przeciwie�stwie do innych narod�w Europy, nie uwa�aj� globalnego ocieplenia za g��wne zagro�enie dla �wiata.
Jeden z noblist�w przyzna�, �e uprawa biopaliw to zbrodnia przeciwko ludzko�ci. Gdy spala si� �ywno�� jest to po prostu niemoralne. Tego typu ?ekologiczna? polityka z oczywistych powod�w uderza w biedot�, a nie w bogaczy.

? Po raz pierwszy zacz��em zwraca� uwag� na zagro�enia ze strony hipotezy efektu cieplarnianego ju� w 2005 r. Wtedy redaktorzy naczelni gazet, do kt�rych pisa�em, pukali si� w czo�o. Jednak z roku na roku problem stawa� si� coraz bardziej widoczny i z ka�dym rokiem przybywa�o sceptyk�w hipotezy globalnego ocieplenia. Prze�om nast�pi� po wydaniu w zesz�ym roku mojej ksi��ki, tu� przed konferencj� klimatyczn� w Poznaniu. Spodziewa�em, �e lewacy rzuc� mi si� do gard�a, ale sta�o si� co� odwrotnego. Otrzyma�em bardzo du�o wyraz�w sympatii i poparcia. Na przyk�ad wczoraj rano dzwoni� do mnie pewien ksi�dz profesor z W�och, aby pogratulowa� mi ksi��ki. Nagroda Templetona doda�a mi tylko si� do dalszej walki. O jej efekt jestem spokojny. Polacy szukaj� prawdy i s� odporni na fa�sz i manipulacje.

? Kilka s��w o Instytucie Globalizacji. Czym jeszcze ? poza zwalczaniem mitologii efektu cieplarnianego ? si� zajmujecie?

? IG prowadzi wiele projekt�w z zakresu polityki publicznej. Prowadzimy tak�e wydawnictwo, organizujemy debaty i wyk�ady. W�a�nie uruchomili�my now� stron� www.globalizacja.org, gdzie stworzyli�my Klub IG, chc�c otworzy� si� na nowych sympatyk�w. Rozpocz�li�my tak�e pierwszy projekt historyczny wraz z rosyjskim stowarzyszeniem Memoria�. Prowadzimy tak�e badania nad cyfryzacj� kraju. Przymierzamy si� tak�e do wielu innych inicjatyw, o kt�rych b�dzie w tym roku bardzo g�o�no. Zapraszamy wszystkich ch�tnych do wsp�pracy.

Niniejszy wywiad ukaza� si� w "Go�cu wolno�ci"

Krytyka "trzeciej drogi"

2010-01-26T10:48:00.002+01:00

Jakkolwiek b�d� to zwolennicy wolnego rynku, jak i apologeci socjalizmu, chcieliby mie� Pana Boga po stronie sojusznik�w, Ko�ci� Katolicki niezmiennie pozostaje neutralny wobec jednoznacznego wskazania okre�lonego systemu ekonomicznego, jako sprawiedliwego spo�ecznie i po��danego.

Pojawieniu si� pierwszej encykliki spo�ecznej Papie�a po 18 latach od czasu pami�tnej Centesimus annus Jana Paw�a II, towarzyszy�o zrozumia�e ze strony duchownych, wiernych, uczonych, a tak�e medi�w. Podczas, gdy Centesimus annus by�a prze�omowym dokumentem w ponownym uznaniu przez Ko�ci� Katolicki donios�ej roli w�asno�ci, wolno�ci i rynku, Caritas in veritate jest z jednej strony kontynuacj� pog��biania wiedzy Ko�cio�a na temat rynku, gospodarki i rozwoju ekonomicznego w czasach globalizacji, z drugiej za� ? s�uszn� krytyk� s�abych stron kapitalizmu, zw�aszcza gdy przyjmuje on form� zorganizowanej biurokracji. W niniejszym komentarzu skupi� si� w tym co dla mnie, jako filozofa polityki i eksperta z dziedziny ekonomii interesuje najbardziej, czyli na stosunku Benedykta XVI do gospodarki wolnorynkowej, proces�w globalizacyjnych i funkcji pa�stwa. W pewnych obszarach postaram por�wna� �w stosunek z my�l� Jana Paw�a II z Centesimus annus.

1. Neutralno�� Ko�cio�a Katolickiego wobec system�w ekonomicznych

Jakkolwiek b�d� to zwolennicy wolnego rynku, jak i apologeci socjalizmu, chcieliby mie� Pana Boga po stronie sojusznik�w, Ko�ci� Katolicki niezmiennie pozostaje neutralny wobec jednoznacznego wskazania okre�lonego systemu ekonomicznego, jako sprawiedliwego spo�ecznie i po��danego. Dlatego po lekturze nowej encykliki spo�ecznej Papie�a, rozczarowani b�d� nie tylko ci, kt�rzy oczekiwali surowego pot�pienie kapitalizmu, b�d� dopatrywali si� bezwarunkowego poparcia dla redystrybucyjnego pa�stwa socjalnego. Rozczarowani b�d� tak�e ci, kt�rzy wci�� oczekuj� od Ko�cio�a wskazania trzeciej drogi, na skr�ty, gdzie� pomi�dzy kapitalizmem, a socjalizmem, kt�ra mia�aby prowadzi� wprost do Kr�lestwa Bo�ego, ju� tu, na ziemi. Wydaje si�, �e od kilkudziesi�ciu lat jeste�my przecie� �wiadkami funkcjonowania takiej socjalno-rynkowej hybrydy, kt�r� Ko�ci� i tak nieustannie krytykuje, a kt�ra wsp�czesnego cz�owieka nape�nia niepewno�ci�, l�kiem i rozczarowaniem.
Trzecia droga jest poddana krytyce g��wnie dlatego, �e jest oparta na negacji Tradycji chrze�cija�stwa, przede wszystkim w aspekcie moralnym. Je�li systemy polityczne i ekonomiczne maj� realizowa� potrzeby cz�owiek �yj�cego w kulturze �mierci: przyzwolenia na aborcj�, sztuczn� regulacj� pocz��, zwi�zki homoseksualne, eutanazj� czy manipulacje embrionalne ? nie mo�e to by� droga, kt�r� akceptuje Ko�ci�.
We wprowadzeniu do encykliki Ojciec �wi�ty przypomina najwa�niejsze przykazanie chrze�cijanina: przykazanie mi�o�ci . Owo przykazanie �aski mi�o�ci mo�e w pe�ni realizowa� si� tylko w duchu prawdy i wok� zasady mi�o�ci w prawdzie skupia si� katolicka nauka spo�eczna . Odwo�anie do etycznej strony dzia�alno�ci cz�owieka jest naturalne. Tylko dzi�ki dzia�aniu sprawiedliwemu i trosce o dobro wsp�lne, cz�owiek mo�e czyni� dobro, niezale�nie od otoczenia w jakim przysz�o mu dzia�a�. Oznacza to, i� kapitalizm czy socjalizm, nie jest z�y czy dobry, jakkolwiek w czystej formie oba systemu nie zwyk�y funkcjonowa�. Kluczowe jest jak post�puje cz�owiek w danych mu warunkach i czy jest to dzia�anie zgodne z w�asnym sumieniem i nauczaniem Jezusa Chrystusa.
Podczas, gdy Jan Pawe� II w Centesimus annus, odwo�ywa� si� do encykliki Leona XIII Rerum novarum, powsta�ej sto lat wcze�niej, Benedykt XVI nawi�zuje do encykliki Populorum progressio z 1967 r. Ojciec �wi�ty postanawia podj�� nauczanie swego poprzednika o ludzkim rozwoju i dokona� jego aktualizacji . Aktualizacji, poniewa� ludzko�� wkroczy�a w er� bardzo szybkiej globalizacji, procesu ekonomicznej, spo�ecznej i politycznej integracji �wiata za spraw� nowych technologii komunikacji. W�a�nie owej prawdy o ludzkim rozwoju w dobie globalizacji zamierza w swojej spo�ecznej misji Ko�ci� poszukiwa�.

2. Krytyka trzeciej drogi

W niniejszym komentarzu pomin� Rozdzia� I omawianej encykliki nawi�zuj�cej wprost do Populorum progressio, przechodz�c od razu do sedna czyli do papieskich rozwa�a� na temat polityki i gospodarki. Wydaje si� bezmiar logiczne, �e skoro papie� nie idealizuje �adnego ze znanych system�w ekonomicznych, a skupia si� na krytyce tego co jest, czyli zachodniego modelu redystrybucyjnego pa�stwa dobrobytu z jednej strony, z drugiej za� trzymanym w szachu biurokratycznej globalizacji, pa�stw rozwijaj�cych si� i niedorozwini�tych, jest to krytyka trzeciej drogi ? socjalno-rynkowej hybrydy i globalnego �adu gospodarczego, opartego na decyzjach mi�dzynarodowych gremi�w.
W rozwa�aniach o rozwoju ludzkim w naszych czasach, Papie� poddaje ocenie podstawowe elementy gospodarki rynkowej. Rozpoczyna od zysku. ?Zysk jest po�yteczny, je�li jako �rodek skierowany jest do celu nadaj�cego mu sens zar�wno co do tego, jak go uzyska�, jak i do tego, jak wykorzysta�. Wy��czny cel zysku, je�li zosta� �le osi�gni�ty i je�li jego ostatecznym celem nie jest dobro wsp�lne, rodzi ryzyko zniszczenia bogactwa i tworzenia ub�stwa? ? pisze Papie�. Warto zatrzyma� si� w tym momencie, bo czynnik zysku jest fundamentalnym czynnikiem funkcjonowania gospodarki wolnorynkowej. Wato te� przypomnie�, co o zysku m�wi� Jan Pawe� II. ?Ko�ci� uznaje pozytywn� rol� zysku jako wska�nika dobrego funkcjonowania przedsi�biorstwa (?) Zysk nie jest jedynym regulatorem �ycia przedsi�biorstwa; obok niego nale�y bra� pod uwag� czynniki ludzkie i moralne, kt�re s perspektywy d�u�szego czasu okazuj� si� przynajmniej r�wnie istotne dla �ycia przedsi�biorstwa? . Podczas, gdy Jan Pawe� II zdaje si� m�wi�, zysk jest dobry je�li s�u�y cz�owiekowi, Benedykt XVI pyta g��biej, jak zosta� zysk osi�gni�ty i jak zostaje wykorzystany.
Krytyce zostaje poddane zostaje �wiatowy �ad oparty na globalizacji biurokratycznej. Globalizacji takiej, kt�ra nie bazuje na sprawiedliwo�ci i wolnym dzia�aniu rynk�w, ale globalizacji ?zielonego stolika?, urz�dniczej, politycznej, a przez to prowadz�cej do zak��cania naturalnych proces�w wymiany, migracji czy pomocy mi�dzynarodowej.
Papie� dostrzega szereg problem�w wydolno�ci stworzonej przez bogaty zach�d koncepcji socjalnego pa�stwa dobrobytu i hamowania konkurencji za strony pa�stw rozwijaj�cych si� i niedorozwini�tych. Benedykt XVI zauwa�a, �e ?mamy do czynienia z nadmiernymi formami ochrony wiedzy ze strony kraj�w bogatych przez zbyt sztywne korzystanie z prawa w�asno�ci intelektualnej? . Ponadto ?systemy ochrony i opieki (?), z trudem osi�gaj� i mog� z jeszcze wi�ksz� trudno�ci� osi�ga� w przysz�o�ci swoje cele sprawiedliwo�ci spo�ecznej w g��boko zmienionym obrazie si�? .
Papie� krytykuje takie bariery dla globalizacji, kt�re s� bezpo�rednimi przyczynami ub�stwa kraj�w niedorozwini�tych: c�a, kt�rych celem jest uniemo�liwienie uczciwej konkurencji z pa�stwami rozwini�tymi . Natomiast w globalizacji widzi g��wn� szans� wyj�cia z niedorozwoju i biedy, pod warunkiem, gdy mi�dzynarodowy �ad podda si� kierownictwu mi�o�ci w prawdzie .
Benedykt XVI wykazuje, �e produkcja determinowana paradygmatem niskich koszt�w produkcji, spowodowa�a przeniesienie zak�ad�w zagranic�, co z jednej strony skutkuje ni�sz� ochron� praw pracowniczych w krajach ubogich, z drugiej za� stawia na skraju bankructwa systemy spo�eczne pa�stw rozwini�tych. Benedykt XVI przypomina za Janem Paw�em II, �e najwi�kszym kapita�em, tw�rc� i celem systemu gospodarczego jest cz�owiek .
Papie� zauwa�a, �e wolny przep�yw kapita�u, pracy i os�b stwarza nowe problemy: izolacj� kulturow�, rozbicie rodzin i generalnie niepewno��. ?Ponadto wiedza ekonomiczna m�wi nam, �e strukturalna sytuacja niepewno�ci rodzi postawy antyprodukcyjne i trwonienia zasob�w ludzkich, poniewa� pracownik sk�ania si� do biernego przystosowania do automatycznych mechanizm�w, zamiast da� wyraz swojej kreatywno�ci. R�wnie� w tym punkcie dochodzi do zbie�no�ci mi�dzy wiedz� ekonomiczn� i ocen� moraln�. Koszty ludzkie zawsze s� tak�e kosztami ekonomicznymi, a z�e funkcjonowanie ekonomii poci�ga za sob� r�wnie� koszty ludzkie? .
Krytykuje tak�e pojawienie si� nowej mentalno�ci towarzysz�cej tworzeniu trzeciej drogi: pomostu mi�dzy kapitalizmem a socjalizmem, ?mentalno�ci antynatalistycznej? , kt�ra dla ograniczenia konkurencji ze strony pa�stw rozwijaj�cych si�, w pa�stwach bogatych sprzyja negowaniu i unicestwianiu �ycia. W efekcie jeden z g��wnych aspekt�w globalnego rozwoju sprowadza si� do przymusowej kontroli urodzin, naruszaj�c fundamentalne dla ka�dego cz�owieka prawo do �ycia.

3. Ku etyce rynku, pa�stwa i globalizacji

Benedykt XVI krytykuj�c wsp�czesne socjalne pa�stwo dobrobytu oraz globalny biurokratyczny porz�dek �wiata, odwo�uje si� do moralnych aspekt�w ludzkiego dzia�ania. Lekarstwem na bol�czki wadliwej redystrybucji, nie ma by� jednak jej likwidacja, czy zast�pienie jej mechanizmami rynkowymi, antidotum ma by� redystrybucja oparta na braterstwie i bezinteresowno�ci. Podobnie z dzia�alno�ci� ekonomiczn�. Nie nale�y ogranicza� kapitalizmu, wi�cej w�adzy przekazuj�c urz�dnikom. Wyj�ciem sytuacji ma sta� si� odwo�anie do etycznych aspekt�w wolnego rynku, mi�o�ci bli�niego, sprawiedliwo�ci i prawdy. ?Ka�da decyzja ekonomiczna ma konsekwencje o charakterze moralnym? ? przypomina Papie�. Id�c dalej, przypomina, powtarzaj�c za Janem Paw�em II, �e ?Solidarno�� do przede wszystkim fakt, �e wszyscy czuj� si� odpowiedzialni za wszystkich, dlatego nie mo�na jej odnosi� jedynie do pa�stwa . Jest wi�c nie do przyj�cia pod wzgl�dem moralnym dla katolika, aby swoje solidarne uczestnictwo w spo�ecze�stwie, opiera� jedynie na p�aceniu podatk�w i oczekiwaniu wyr�czenia go z jego moralnych powinno�ci wobec bli�niego, od redystrybucyjnego pa�stwa socjalnego.
Jego �wi�tobliwo�� pok�ada ufno�� w prawie. Jego zdaniem dobry spo�ecznie system to taki, kt�ry posiada odpowiednie regulacje. Funkcje redystrybucyjne pa�stwa s� przyk�adami takich regulacji. Jednak�e wsp�cze�nie, w dobie globalizacji, pa�stwo staje si� zbyt s�abe dla zaspokojenia wszystkich ekonomicznych potrzeb ludzko�ci, cho� Papie� wzywa, by nie og�asza� zbyt wcze�nie ko�ca roli pa�stwa. System solidarno�ci spo�ecznej powinien wi�za� si� z wi�ksz� aktywno�ci� obywatelsk�, a by� mo�e nawet wsp�decydowaniem o konkretnym przeznaczeniu okre�lonych danin przekazanych pa�stwu .
Wed�ug Benedykta XVI funkcje pa�stwa i funkcje rynku nie powinny ze sob� konkurowa�, lecz wsp�dzia�a�. Solidarno�� ekonomiczna jest w�a�nie wsp�prac� pa�stwa i rynku na p�aszczy�nie makroekonomicznej.
Natomiast na p�aszczy�nie mikroekonomicznej owa solidarno�� wyra�a si� w odpowiedzialno�ci spo�ecznej przedsi�biorstwa, kt�re nie powinno przynosi� wy��cznie zysk�w w�a�cicielom, ale pracownikom, konsumentom czy spo�eczno�ci lokalnej . Jedyn� aktywno�ci� ekonomiczn�, kt�ra wzbudza moralny sprzeciw jest kr�tkoterminowa spekulacja: dla egoistycznego zysku, wyzyskuj�ca i marnotrawi�ca zasoby i potencja� przedsi�biorstwa.
Na etyce powinna bazowa� tak�e globalizacja, kt�ra nie jest sama w sobie, ani dobra, ani z�a. Trzeba wykorzysta� jej atuty, aby nie sta� si� jej ofiarami. Bardzo istotne jest wezwanie Jego �wi�tobliwo�ci do otwarcia rynk�w, zniesienia biurokratycznych barier i stworzenia sprzyjaj�cych regulacji dla pe�niejszego uczestnictwa w globalizacji przez pa�stwa rozwijaj�ce si� i s�abo rozwini�te, co wi��e si� z przyj�cia bardziej konkurencyjnej postawy ze strony pa�stw bogatych i zrezygnowanie z tradycyjnej roli globalnych filantrop�w.

4. Zwi�zki zawodowe, rz�d �wiatowy i potrzeba dalszych bada�

Wydaje si�, �e Benedykt XVI zbytni� ufno�� pok�ada w roli zwi�zk�w zawodowych, jako podstawowych organizacji obrony praw pracownika jako jednostki. By� mo�e w ca�ej swej dobroci i ufno�ci w drugiego cz�owieka, Ojciec �w. nie zauwa�y�, �e zwi�zki zawodowe na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat uleg�y swoistej erozji, w du�ej mierze odchodz�c w�a�nie od swoich etycznych za�o�e�, na rzecz indywidualnych korzy�ci lider�w zwi�zkowych. Mia�o to wiele negatywnych konsekwencji, pocz�wszy od upartyjnienia organizacji zwi�zkowych, cz�sto g�osz�cych przekonania sprzeczne z Nauk� Spo�eczn� Ko�cio�a Katolickiego, a oparte na ideologii neomarksistowskiej, a sko�czywszy na zwi�zkach z mafi�, tak si� to dzieje w Stanach Zjednoczonych czy we W�oszech. Cz�sto te� dzia�alno�� zwi�zkowa, nastawiona na radykalny konflikt z prawowitymi w�a�cicielami, nosi znamiona przemocy, a jej efekty zmierzaj�ce np. do usztywnienia zasad pracy i utrzymaniu przywilej�w pracowniczych, skutkuje bankructwem zak�ad�w lub bezrobocie. By� mo�e zasadne jest odwo�anie si� w�a�nie do sumie� i moralno�ci lider�w zwi�zkowych, aby nada� ruchowi zwi�zkowemu nowych znacze� w dobie globalizacji.
Kolejn� kontrowersj� jest przytoczenie za Janem XXIII wezwania do stworzenia politycznej w�adzy �wiatowej dla zapobiegania kryzysom ekonomicznym, utrzymania �wiatowego pokoju i r�wnowagi oraz nadzorowania proces�w rozbrojenia i ochrony �rodowiska . Cho� brzmi to z�owieszczo i mo�na w zasadzie przypuszcza�, �e stworzenie kolejnego, tym razem globalnego poziomu biurokracji, mo�e przyczyni� si� do powi�kszenia problem�w zwi�zanych z przerostem w�adzy urz�dniczej, by� mo�e jest w tym zawarta pewna sugestia, i� �yjemy w czasach ostatecznych.
Nadzieja, �e b�dzie to w�adza oparta na dobrym prawie, solidarno�ci i braterstwie jest nadziej� na przygotowanie gruntu pod ponowne przyj�cie Chrystusa. Jednak zanim to nast�pi ziemi� i chrze�cijan czeka przecie� ucisk i terror ze strony Antychrysta, kt�ry skupi w�a�nie ca�� w�adz� w jednym r�ku. Mimo, i� Papie� nie m�wi tego wprost, Jego wiedza mo�e nam sugerowa�, �e nie nale�y przeciwstawia� si� procesom, kt�re nast�puj� niezale�nie od nas, s� przejawem rozwoju cywilizacji, ale tak�e wype�niania si� dziej�w tego �wiata.
Wreszcie Benedykt XVI jest daleki od kre�lenia cho�by zarysu chrze�cija�skiej utopii na czasy ostateczne. Przeciwnie z pokor� przyjmuje ograniczenia ludzkiego rozumu i deklaruje potrzeb� dalszych bada� nad globalizacj�, konsekwencjami rozwoju techniki i proces�w kulturowych. "Bez Boga cz�owiek nie wie, dok�d zmierza i nie potrafi nawet zrozumie� tego, kim jest" ? pisze Ojciec �wi�ty. Dlatego zrozumie� �wiat mo�na zrozumie� tylko odnosz�c go do Boga. Ateistyczny humanizm zachodu jest zamkni�ciem si� na t� wiedz� i swoist� drog� do nik�d.
Encyklika Caritas in veritate, zaskakuje swoj� g��bi� i bogactwem. Nie jest ona zbiorem prostych odpowiedzi na nurtuj�ce wsp�czesnego cz�owieka pytania, a nawet pog��bia ona wiele w�tpliwo�ci, jednocze�nie przypominaj�c o niezmiennej Tradycji nauczania �wi�tej Matki Ko�cio�a Katolickiego.
Dla przekonania o moralnej przewadze systemu rynkowego, przekonania zreszt� tak�e niezmiennie obecnego w Spo�ecznej Nauce Ko�cio�a pocz�wszy od p�nej scholastyki, po ekonomi� klasyczn� do czas�w obecnych, odwo�anie si� do etycznej strony aktywno�ci ekonomicznej musi by� przyj�te z nadziej�. Z nadziej�, �e przykazania Dekalogu, a szczeg�lnie przykazanie "nie kradnij" b�dzie rzadziej �amane we wsp�czesnych systemach ekonomiczno-spo�ecznych. A tak�e z nadziej�, �e to cz�owiek, a nie mamona, b�dzie celem wsp�czesnej integracji �wiata.

Nie wywa�a� otwartych drzwi

2010-01-18T11:08:00.005+01:00

Wbrew pozorom w dzisiejszym �wiecie nie �atwo by� innowatorem. Cz�sto po prostu nie op�aca si� wywa�a� otwartych drzwi.

"Dotacje na innowacje", "ranking innowacyjno�ci", "jak by� innowacyjnym i kreatywnym". Zewsz�d frustruj� nas slogany o potrzebie wymy�lania czego� nowego, promowania kreatywno�ci, wynalazczo�ci, szukania swojej drogi. Zastanawiaj�c si� nad tym wypada osiwie�, bowiem wi�kszo�� z nas nigdy nie wymy�li czego� unikatowego, nie zostanie odkrywcami ani racjonalizatorami. Naturalnie nie oznacza to, �e jeste�my gorsi, czy mniej tw�rczy. Po prostu �yjemy w czasach, gdy wynaleziono ju� niemal wszystko, a gdy wydaje nam si�, �e wpadli�my na oryginalny pomys�, okazuje si�, �e kto� wymy�li� to przed nami. C� zrobi�, takie czasy.
Coraz cz�ciej zdaj� sobie spraw�, �e presja bycia oryginalnym, tw�rczym i jedynym jest kolejn� mod�, kt�ra z rzeczywisto�ci� biznesow� ma niewiele wsp�lnego. We�my os�awione unijne ?dotacje na innowacje?, o kt�re pono� Polacy bili si� mi�dzy sob�, a nast�pnie okaza�o si�, �e o przyznaniu funduszy wcale nie decydowa�a ?innowacyjno�� projektu?, a prezentowane w mediach przyk�ady pomys��w na biznes z innowacyjno�ci� mia�y tyle wsp�lnego co Unia Europejska z wolnym rynkiem.
Naturalnie nie ma w tym nic z�ego. Chodzi jednak o to, aby�my nie poddawali si� terrorowi marketingowej nowomowy, kt�ra wytworzy�a paradygmat bycia ultrakreatywnym, promuj�c konieczno�� wymy�lania stu nowych pomys��w na minut�. Biznesowa rzeczywisto�� jest zgo�a inna. Od pomys�u do interesu droga jest daleka. Mo�e okaza� si�, �e pomys�, kt�ry wydaje nam si� wystrza�owy nie osi�gnie rynkowego sukcesu i odwrotnie ? przypadek mo�e spowodowa�, �e ma�o oryginalny biznes wypali i przyjmie si� w�r�d konsument�w. Spogl�daj�c na histori� rodzenia si� fortun w Polsce, rzadko kiedy mo�na wskaza� unikalny w skali �wiatowej produkt czy spos�b na biznes. Najcz�ciej s� to inwestycje wt�rne, wr�cz kopie rozwi�za�, kt�re gdzie� kiedy� zadzia�a�y ju� na Zachodzie, a u nas zosta�y lekko ?zlokalizowane?, jak si� teraz m�wi, czyli dostosowane do tubylczych warunk�w. Warto wspomnie� tylko o sukcesie Naszej klasy czy Allegro ? kopii podobnych internetowych serwis�w aukcyjnych czy spo�eczno�ciowych.
Zanim, jako m�ody biznesmen, zaczniesz g�owi� si�, aby wpa�� na jaki� oryginalny pomys� na biznes, a potem miesi�cami frustrowa� si�, �e jednak nie potrafisz wymy�li� �adnego genialnego biznesplanu i pewnie b�dziesz kiepskim przedsi�biorc�, raczej porzu� ten utopijny tok rozumowania i rozgl�dnij si� wok� siebie.
By� mo�e oka�e si�, �e stworzenie drugiego sklepu spo�ywczego, obok stoj�cego ju� spo�ywczaka b�dzie pewniejsz� inwestycj� ni� otwarcie salonu z designerskimi meblami, na kt�re nikogo nie sta�, trudno na nie patrze�, a ju� niemo�liwe oka�e si� je u�ywa�. By� mo�e pomys�, kt�ry chodzi ci po g�owie, zosta� ju� gdzie� zrealizowany i przynosi du�e zyski. Zamiast wi�c wywa�a� otwarte drzwi, mo�e warto przyjrze� si� jak funkcjonuje i jakby m�g� przyj�� si� w lokalnych warunkach. Mo�e jaka� zachodnia firma szuka partnera, czy przedstawiciela do reprezentowania jej produkt�w w Polsce? Mo�e partner b�dzie sk�onny wesprze� ci� marketingowo i finansowo, nie b�dziesz wi�c musia� ryzykowa� swoim kapita�em, zapo�ycza� si� i wyp�ywa� od razu na g��bok� wod�?
Nale�y sobie tak�e zdawa� spraw�, �e wierne kopiowanie cudzych pomys��w nie gwarantuje od razu sukcesu. Uczy� si� na cudzych b��dach wychodzi jednak zdecydowanie taniej.

Felieton ukaza� si� w miesi�czniku "25 pomys��w na biznes".

Zielone piek�o

2010-01-04T10:31:00.002+01:00

Szczyt w Kopenhadze zako�czy� si� sukcesem. Realizacja wizji zielone piek�a: globalnego rz�du, nakazowo-rozdzielczego systemu decyduj�cego kto, co, ile i gdzie mo�e produkowa�, zosta�a od�o�ona w czasie.

Globalny poziom biurokracji stanowi�cy o tym, ile ton cementu mo�e wyprodukowa� Polska. Dodatkowe podatki dla rodzin wielodzietnych, jako "przest�pc�w klimatycznych". Aborcja i eutanazja jako narz�dzie gwarantuj�ce wzrost globalnej temperatury "nie wi�cej ni� o 2 stopnie Celsjusza". Indywidualne tachometry do samochod�w osobowych ograniczaj�ce maksymalny ruch ko�owy do 500 km miesi�cznie. Biurokraci uznali, �e na wprowadzenie zielonego totalitaryzmu jest jeszcze zbyt wcze�nie.
To co "spektakularnym fiaskiem" nazywaj� ekofanatycy po konferencji klimatycznej w Kopenhadze, jest dla pos�uguj�cego si� rozumem cz�owieka, zwyci�stwem zdrowego rozs�dku. W zasadzie coroczna konferencja COP15 mog�aby si� nie odby�. Po raz kolejny zmarnowano miliony euro na poprawnie polityczne bicie piany, o milionach ton wyemitowanego CO2 nie wspominaj�c.
Nie podpisano �adnego wi��cego dokumentu. Kraje bogate tanim kosztem wykupi�y si� od pomocy humanitarnej na rzecz pa�stw niedorozwini�tych. Czym jest bowiem zobowi�zanie do redukcji emisji gaz�w cieplarnianych, skoro ma�o kto przestrzega ustalenia Protoko�u z Kioto? Czym jest wyasygnowane pomocowe 30 mld dolar�w do 2012, skoro uzale�nione od pomocy mi�dzynarodowej re�imy domaga�y si� kwoty 100 mld rocznie?
W kwestii formalnej nie zmieni�o si� dok�adnie nic. Jednak�e zasz�y widoczne zmiany, je�li chodzi o postrzeganie tzw. problemu zmian klimatu. Niew�tpliwie przyczyni�a si� temu tzw. "afera e-mailowa", nie b�d�ca �adnym atakiem hacker�w czy dzia�aniem rosyjskich s�u�b specjalnych, jak sugerowali podejrzani, lecz zwyk�ym odruchem uczciwo�ci, kt�rego� z naukowc�w.
Przy okazji wysz�o na jaw, w jaki spos�b "naukowcy" z g��wnego nurtu bada� nad klimatem zmieniaj� si� z uczonych w polityk�w i chc� �wiatu narzuci� swoj� wizj� przysz�o�ci. Naukowcy z Rosji zauwa�yli, �e przesy�ane do Wielkiej Brytanii warto�ci r�ni� si� od tych, wykazywanych przez pomiary. Okaza�o si� bowiem, �e ich koledzy z Hadley Research Unit, dobierali tylko te dane, kt�re im odpowiada�y np. cieplejsze temperatury z okolic wielkomiejskich. Wcze�niej Brytyjska Organizacja Meteorologiczna zapowiedzia�a weryfikacj� pomiar�w temperatur z ostatnich 3 lat, co nie sko�czy si� pr�dzej ni� w 2012 r. Do tego czasu nie nale�y si� wi�c spodziewa� �adnego globalnego porozumienia w kwestii walki z tzw. "ociepleniem klimatu".
Ekofanatycy przekroczyli w tym roku ju� wszelkie granice �mieszno�ci. Pseudoekolodzy z nosami d�u�szymi od Pinokio z wypiekami na policzkach m�tnie t�umaczyli, �e mimo, �e pomiary wykazuj� w zasadzie brak globalnego ocieplenia, a naukowcy fa�szowali pomiary temperatur, to w�a�ciwie to nie by�o fa�szerstwo, a globalne ocieplenia i tak nam zagra�a. Szczyt kompromitacji pobi� jak zwykle kr�l cieplarnianej hipokryzji ? Al Gore, kt�ry powo�uj�c si� na dane polskiego badacza pr�bowa� dowie�� na forum, �e je�li zaraz porozumienie klimatyczne nie zostanie zawarte to w 2012 r. roztopi� si� wszystkie lodowce i oceany zalej� Himalaje.
Naturalnie wszyscy si� bardzo przestraszyli a najbardziej "aktywi�ci" z wiod�cych organizacji typu Zielony Pok�j, kt�rzy natychmiast si�gn�li po kamienie. Pal�c samochody i rozbijaj�c witryny sklep�w pr�bowali powstrzyma� ocieplenie klimatu. Najbardziej wnikliwi sugerowali, �e planet� mo�e uratowa� tylko ponowna lektura dzie� Karola Marksa, wprowadzenie dyktatury ch�op�w i robotnik�w oraz wskrzeszenie Mao Tse Tsunga i Che Guevary.
"Spektakularne fiasko" jest naturalnie "pierwszym i wa�nym krokiem", a wi�c "wspania�ym sukcesem" wszystkich przyby�ych na dwutygodniow� konferencj� w Kopenhadze. Najwi�kszym sukcesem jest oczywi�cie przyj�ta deklaracja, kt�ra przewiduje podj�cie wszystkich mo�liwych dzia�a� tak, ?aby �rednia temperatura na Ziemi nie wzros�a o wi�cej ni� 2 stopnie? w por�wnaniu z epok� preindustrialn�.
Dosz�o wi�c do tego, �e politycy, kt�rzy posiedli unikaln� moc przewidywania i modyfikacji praw rynku (patrz: kryzys finansowy), wznie�li si� ju� na wy�szy poziom i obecnie s� w stanie zmienia� prawa fizyki. Po uregulowaniu temperatur, prawdopodobnym kolejnym krokiem b�d� dekrety wprowadzaj�ce ujednolicenie ci�nienia barometrycznego, poziomu opad�w, a nawet wysoko�ci fal przybrze�nych bo i te zacz�y sprawia� ostatnio sporo k�opot�w.
W przysz�o�ci pa�stwom b�dzie przyznawany nie tylko limit na emisj� dwutlenku w�gla, ale tak�e limity na ilo�� dopuszczalnych trz�sie� ziemi i wy�adowa� atmosferycznych, kt�re jak wiadomo s� coraz cz�stsz� przyczyn� nerwic, co nadmiernie obci��a i tak nadwyr�one ju� bud�ety na opiek� zdrowotn�.
Jednym z g��wnych winowajc�w obecnego braku porozumienia jest oczywi�cie Polska. Ten za�ciankowy i antysemicki kraj, gdzie wsz�dobylskie krzy�e permanentnie �ami� podstawowe prawa cz�owieka, zas�uguje na pot�pienie i mi�dzynarodowy ostracyzm. Nie przypadkowe jest te� sprofanowanie polskiego obozu zag�ady w O�wi�cimiu (jak zauwa�y�a policja ? miejsca kultu religijnego), w przeddzie� podpisania porozumienia klimatycznego.
Wyja�ni� to szef delegacji Sudanu Lumumba Stanislas Di-Aping, przewodnicz�cy tzw. Grupy 77, skupiaj�cej 130 pa�stwa rozwijaj�ce si�. Lumumba Stanislas Di-Aping celnie zauwa�y�, �e kopenhaskie ustalenia to Holocaust, bowiem w wyniku porozumienia wielu Afrykan�w czeka pewna �mier�.
Tak wi�c Polska po raz kolejny zapracowa�a na sw�j kiepski wizerunek zagranic�. Nie do��, �e rozp�ta�a II wojn� �wiatow�, wyp�dzi�a Niemc�w ze �l�ska i Wielkopolski, to jeszcze w wyniku wyuzdanej konsumpcji wody, skazuje na �mier� z pragnienia mieszka�c�w Sudanu. Jak katolicy to i mordercy ? i wszystko jasne.

Artyku� ukaza� si� w �wi�tecznym wydaniu tygodnika Najwy�szy Czas!

Id� �wi�ta...

2009-12-22T15:11:00.001+01:00

Z tej okazji �ycz� wszystkim czytelnikom Zdrowych, Radosnych i B�ogos�awionych �wi�t Bo�ego Narodzenia oraz wiele sukces�w w Nowym Roku 2010.

Wywiad na konserwatyzm.pl

2009-12-22T15:08:00.001+01:00

Wywiad podsumowuj�cy konferencj� klimatyczn� w Kopenhadze ukaza� si� w�a�nie na portalu Konserwatyzm.pl

Komentarz dla TVS

2009-12-16T09:27:00.000+01:00

Pa�stwo powinno stwarza� r�wne warunki dla wszystkich, a nie preferencje dla du�ych inwestor�w, pomoc publiczn� dla firm, kt�re nie potrzebuj� tej pomocy, bo sobie bardzo dobrze radz�, uwa�a dr Tomasz Teluk, ekonomista z Instytutu Globalizacji. Film tu

Szczyt hipokryzji

2009-12-07T13:44:00.001+01:00

Warto zastanowi� si�, czy nie przypadkowo doroczne konferencje klimatyczne nie urz�dza si� w czasie Adwentu. W konserwatywnych i katolickich krajach takich jak Polska to czas prze�y� religijnych, oczekiwanie na ponowne przyj�cie Chrystusa. Tymczasem biurokraci pr�buj� nas przekona�, �e najwi�kszym problemem �wiata jest klimat.

Mimo skandalu, w kt�rym okaza�o si�, �e skorumpowani naukowcy fa�szowali dane na temat "globalnego ocieplenia", biurokraci wci�� b�d� przekonywa� �wiat, �e grozi nam katastrofa klimatyczna.
Dzi� rozpoczyna si� doroczna konferencja klimatyczna ONZ w Kopenhadze. Politycy b�d� pr�bowali zmusi� podatnik�w do �o�enia coraz wi�kszych pieni�dzy na walk� ze "zmianami klimatu". Ograniczanie emisji dwutlenku w�gla jest te� na r�k� wiod�cym firmom energetycznym, kt�re b�d� mia�y pretekst do podnoszenia cen pr�du. Wszelkie koszty tych projekt�w ekologicznych b�d� ponosili obywatele, kt�rzy zap�ac� nawet dwukrotnie wy�sze rachunki za pr�d i gaz. Zdro�eje tak�e �ywno��, co najbardziej odczuj� kraje Trzeciego �wiata.
Pewnie wszystko by sz�o �wietnie, gdyby nie wysz�o na jaw, �e od wielu lat naukowcy, kt�rzy najg�o�niej ostrzegali przed gro��c� nam katastrof�, fa�szowali wykresy temperatur, tak, aby zgadza�y si� z hipotez�, �e klimat si� ociepla. Po wykryciu afery ich szef ? prof. Phil Jones poda� si� do dymisji, a ONZ zapowiedzia�a �ledztwo w tej sprawie. Okazuje si�, �e polityka ograniczania emisji gaz�w cieplarnianych by�a oparta na niewiarygodnych danych.
Wobec powy�szego, prawdopodobnie nie dojdzie do podpisania �adnego nowego dokumentu, reguluj�cego jaki kraj ile mo�e produkowa�, aby zmie�ci� si� w limitach narzuconych odg�rnie przez urz�dnik�w. Pokrzy�uje to plany stworzenia globalnego rz�du ? mi�dzynarodowej organizacji kontroluj�cej gospodarki poszczeg�lnych pa�stw pod pretekstem redukcji emisji dwutlenku w�gla.
Gdyby sta�o si� inaczej i takie porozumienie zosta�oby podpisane ? polska gospodarka, kt�rej energetyka bazuje na w�glu, leg�aby w gruzach. Zobaczymy, czy deklaracje poparcia premiera Tuska dla g�rnik�w przy okazji obchod�w �wi�tej Barbary by�y szczere, czy na szczycie klimatycznym w Kopenhadze b�dzie mia� odwag� stan�� w interesie Polski i interes�w rodzimego przemys�u i g�rnictwa. Polski rz�d dotychczas nie wykazuje wi�kszej troski o przysz�o�� naszej gospodarki i ulega ekologicznej poprawno�ci koleg�w z Brukseli. Warto te� zauwa�y�, �e polska delegacja na tej dwutygodniowej konferencji to ponad 70 os�b i b�dzie nale�a�a do najliczniejszych.
Wszystko wskazuje na to, �e straszenie opinii publicznej ?globalnym ociepleniem? dobiega ko�ca. Przecie� ka�dy z nas uczy� si� w szkole podstawowej, �e dwutlenek w�gla jest gazem niezb�dnym do rozwoju �ycia na Ziemi, a nie trucizn�, nie trzeba wi�c za wszelk� cen� go eliminowa�. Gdyby nie efekt cieplarniany na Ziemi panowa�yby ujemne temperatury i prawdopodobnie nie znaliby�my takiego �wiata jak obecnie. Zwolennicy hipotezy ?globalnego ocieplenia? coraz g�o�niej domagaj� si� wprowadzenia globalnej kontroli urodzin, bo im wi�cej ludzi tym wi�cej emisji gaz�w cieplarnianych. Takie postulaty te� b�d� pada�y w Kopenhadze, co ka�e si� zastanowi�, czy ruch obro�c�w planety nie jest przypadkiem ruchem przeciwko �yciu i godno�ci cz�owieka.
Warto te� zastanowi� si�, czy nie przypadkowo doroczne konferencje klimatyczne nie urz�dza si� w czasie Adwentu. W konserwatywnych i katolickich krajach takich jak Polska to czas prze�y� religijnych, oczekiwanie na ponowne przyj�cie Chrystusa. Tymczasem biurokraci pr�buj� nas przekona�, �e najwi�kszym problemem �wiata jest klimat. Jest w tym co� z niewyobra�alnej pychy, �e s� ludzie przekonani, i� posiedli w�adz� regulowania temperatur, jakby sterowali klimatyzacj�!
Zapewne konferencja klimatyczna ONZ zako�czy si� kolejnymi szczytnymi deklaracjami polityk�w. Na organizacj� szczytu podatnicy wydadz� miliony dolar�w, a uczestnicy wyemituj� miliony ton dwutlenku w�gla do atmosfery. By�oby znacznie lepiej, gdyby zamiast marnowa� �rodki podatnik�w na obrady, przeznaczy� zaoszcz�dzone pieni�dze na rozwi�zywanie naprawd� powa�nych problem�w, z kt�rymi boryka si� �wiat.
Na przyk�ad na walk� z chorobami zaka�nymi: malari�, gru�lic� i AIDS, kt�re dziesi�tkuj� Czarn� Afryk�, nie pozwalaj�c jej mieszka�com wyrwa� si� z ob��du g�odu i zatracenia.

Naukowcy k�amali dla polityk�w

2009-11-30T05:15:00.002+01:00

To prawdopodobnie najwi�kszy skandal w historii nauki. Grupa prominentnych naukowc�w fa�szowa�a wyniki bada�, aby udowodni� hipotez� efektu cieplarnianego.

"W�a�nie doko�czy�em trik Mike'a Nature'a, podwy�szaj�c realne temperatury ostatnich 20 lat (od 1981 r.) i od 1961 r. od Keitha, aby ukry� spadek [temperatur - przyp. autora]". To nie �wiczenia student�w ani scenariusz gry komputerowej. W ten spos�b jeden z najwi�kszych or�downik�w globalnego ocieplenia prof. Phil Jones z Katedry Bada� Klimatu Uniwersytetu Wschodniej Anglii w Norwich fa�szowa� diagramy globalnych temperatur, aby udowodni�, �e klimat si� ociepla.

Gdy wdowa po jednym ze sceptyk�w klimatycznych Johnie Dalym, kt�ry publikowa� wyniki wiarygodnych bada� w internecie, poinformowa�a o �mierci m�a i poprosi�a o wpisywanie si� do ksi�gi kondolencyjnej, Phil Jones zareagowa� niczym kibole Legii Warszawa na wie�� o �mierci jednego z za�o�ycieli TVN. "To cudowna wiadomo��!", ucieszy� si� prof. Phil Jones ze zgonu swojego adwersarza w mejlu do bliskiego wsp�pracownika.

Po ujawnieniu kilkuset mejli, kt�re wymieniali ze sob� zwolennicy globalnego ocieplania, skandalem �yje od kilku dni ca�y �wiat, chocia� biurokraci b�d� starali si� najprawdopodobniej zatuszowa� ca�� spraw�. W�adze Katedry Bada� Klimatu potwierdzi�y dziennikarzom BBC, �e korespondencja jest prawdziwa. Najprawdopodobniej by�a to celowa denuncjacja, a nie atak hakera, jak przypuszczano, dlatego nie zawiadomiono policji.

Smaczku sprawie dodaje fakt, �e koresponduj�cy ze sob� naukowcy stanowi� trzon Mi�dzyrz�dowego Panelu ds. Zmian Klimatu (IPCC), kt�ry za walk� z globalnym ociepleniem otrzyma� Nagrod� Nobla!

Wszystko wskazuje na to, �e prawda wywr�ci do g�ry nogami tocz�cy si� od dwudziestolecia sp�r klimatyczny, a efekt cieplarniany jest zwyk�ym urz�dniczym projektem. Naukowcy mieli za zadanie jedynie potwierdza� z g�ry za�o�on� tez�. Nikt jednak nie przypuszcza�, �e uczeni z tytu�ami profesorskimi znanych uczelni posun� si� do fa�szowania danych i rado�ci z powodu �mierci naukowca, kt�ry o�mieli� si� mie� inne zdanie…

"Mo�e powinni�my m�wi� tak: ocieplenie Ziemi od lat 80. jest dwukrotnie wi�ksze od ocieplenia ocean�w" - zastanawia si� dr Tom Wigley, jeden z najcz�ciej cytowanych ekspert�w klimatycznych, kt�ry alarmistyczne stanowisko IPCC w sprawie destrukcyjnego efektu cieplarnianego uwa�a� za zbyt optymistyczne. W innym mejlu naukowiec sugeruje drobne korekty wynik�w pomiar�w, aby wyniki w wi�kszym stopniu odpowiada�y hipotezie. Prywatnie uczeni wyra�aj� sw�j sceptycyzm, �e klimat si� ociepla, i narzekaj�, �e brakuje im wiarygodnych danych.

Niekt�rzy proponuj�, aby przesta� cytowa� dane naukowe, aby utrudni� polemiki adwersarzom. Wobec braku argument�w agresja narasta. "Gdy nast�pnym razem spotkam Pata Michaelsa na spotkaniu naukowym, waln� go za jego bzdury" - fantazjuje jeden z naukowc�w. Pat Michaels, to jeden ze znanych ameryka�skich sceptyk�w klimatycznych, zwi�zany z waszyngto�skim think tankiem CATO Institute.

Spos�b, w jaki zdobyto kompromituj�c� korespondencj� mo�e budzi� etyczne w�tpliwo�ci. W prywatnych listach pisze si� swobodniej i spontanicznie wyra�a swoje opinie. To jednak tylko uwiarygodnia ca�� spraw� i rzuca cie� na jako�� pracy naukowc�w skupionych wok� IPCC - sztandarowej organizacji, na kt�rej badania powo�uj� si� politycy kszta�tuj�cy globaln� polityk� ograniczania emisji dwutlenku w�gla.

Zatrwa�aj�ce, �e naukowcy nie koncentruj� si� na tym, aby uzyska� najbardziej wiarygodne dane z pomiar�w. Nie zale�y im, aby pozna� argumenty strony przeciwnej i wsp�lnie zbli�a� si� do konsensusu. Przeciwnie, nie zale�y im na prawdzie. Liczy si� tylko potwierdzanie wszelkimi mo�liwymi sposobami z g�ry przyj�tych za�o�e�.

Mo�na si� spiera�, czy to dobrze, �e w ten spos�b zbiera argumenty druga strona - sceptycy klimatyczni - i czy to przypadek, �e do kompromituj�cego przecieku dochodzi na dwa tygodnie przed szczytem w Kopenhadze.

Na szczycie w Kopenhadze maj� zapa�� bardzo powa�ne w skutkach decyzje dotycz�ce zwi�kszenia pomocy krajom dotkni�tym "skutkami globalnego ocieplenia" oraz podpisania tzw. traktatu kopenhaskiego - dokumentu, kt�ry b�dzie zast�powa� protok� z Kioto i wprowadza� globalne zobowi�zania redukcji gaz�w cieplarnianych.

Owe polityczne decyzje bazuj� na pracy takich o�rodk�w jak Katedra Bada� Klimatu i IPCC, s�yn�cych z katastroficznych przepowiedni zwi�zanych z konsekwencjami zmian klimatu. Okazuje si� jednak, �e teorie naukowc�w mog� by� zmanipulowane. Na podstawie danych, co do kt�rych nie ma pewno�ci, nie powinny by� podejmowane wa�ne dla �wiata decyzje polityczne i ekonomiczne.

Z pewno�ci� wyciek poufnych danych z presti�owego o�rodka naukowego to nie przypadek. Spo�ecze�stwo ma prawo broni� si� przed k�amstwem i manipulacj�. Chocia� nie jest dobrze, gdy ideologia bierze g�r� nad zdrowym rozs�dkiem, pocieszaj�ce, �e prawda i tak w ko�cu wychodzi na jaw.

Ponadto na konferencji klimatycznej COP15 b�d� wa�y�y si� losy jeszcze innych bardzo kosztownych polityk. Urz�dnicy b�d� postulowali stworzenie dodatkowego funduszu pomocowego dla kraj�w dotkni�tych "skutkami globalnego ocieplenia".

Dla kraj�w b�dzie to wydatek rz�du 500 bln dol. Podczas gdy mieszka�cy takich kraj�w jak Polska, kt�rych gospodarka bazuje na energii wytwarzanej ze spalania paliw kopalnych, b�d� ponosili gigantyczne koszty polityki narzuconej przez biurokrat�w, sytuacja kraj�w nie ulegnie polepszeniu. Bezmy�lne rozdawnictwo nic nie da, tak jak nie uda�o si� wyci�gn�� Czarnej Afryki z g�odu, ub�stwa i chor�b przez ostatnie kilkadziesi�t lat.

Mo�e okaza� si�, �e g��wnym efektem globalnej polityki klimatycznej b�dzie wzrost cen �ywno�ci, kt�ry najubo�si odczuj� najdotkliwiej. Wzrost cen �ywno�ci jest najbardziej prawdopodobnym scenariuszem wywo�anym coraz wi�kszymi kosztami wytwarzania energii i zast�powania upraw jadalnych uprawami biopaliw.

Tomasz Teluk, autor jest prezesem Instytutu Globalizacji

Artyku� pochodzi z dziennika "Polska the Times"

http://www.polskatimes.pl/fakty/kraj/190001,naukowcy-klamali-dla-politykow,id,t.html

O co chodzi z hazardem?

2009-11-25T08:56:00.001+01:00

Hazardu wyeliminowa� si� nie da. Reguluj�c hazard mo�na za to przeciwdzia�a� jego zgubnym skutkom.

Gdy w 2007 r. okaza�o si�, �e Polska zosta�a organizatorem Euro 2012, Instytut Globalizacji obliczy�, �e dzi�ki legalizacji e-hazardu, bud�et zyska�by nawet 1 mld z�otych z tytu�u podatk�w do 2020 r. Kwota ta, wystarczy�aby z powodzeniem na wybudowanie Narodowego Centrum Sportu. Podobne wyliczenia w owym czasie prezentowa� Instytut Bada� nad Gospodark� Rynkow�. Dzi� wiemy, dlaczego ta propozycja nie spotka�a si� z zainteresowaniem polityk�w. "Miro" chroni� interesy konkurencji. Zaproponowa� nast�puj�ce rozwi�zanie: nie wybudujemy Narodowego Centrum Sportu. Nie potrzebujemy wi�c dodatkowych pieni�dzy. Dlatego nie musimy zajmowa� si� rozwi�zaniem problemu e-hazardu, mo�emy natomiast obni�y� kolegom podatki.

Syndrom Dostojewskiego

Hazard jest prawdopodobnie jedn� z najstarszych ludzkich nami�tno�ci, obecn� w historii od zarania, tak jak zami�owanie do odurzania si� za pomoc� alkoholu czy innych substancji naturalnych. Naturalnie sam w sobie nie jest czym� niemoralnym czy jednoznacznie nagannym. Dodanie sobie emocji poprzez obstawienie wynik�w ulubionej dru�yny jest mniej wi�cej tym samym, co wypicie kilku piw podczas ogl�dania meczu. Z kolei czym� potwornym jest uzale�nienie od hazardu, prowadz�ce do powa�nych k�opot�w finansowych, rodzinnych i psychicznych. Podobnie, jak rujnuj�cy �ycie brak umiaru w odurzaniu si� ? alkoholizm, czy narkomania.
Jednym z najbardziej wstrz�saj�cych �wiadectw dotycz�cych uzale�nienia od hazardu jest dla mnie dziennik Anny Grigoriewny Dostojewskiej, drugiej �ony Fiodora Dostojewskiego. Jest to wstrz�saj�ca relacja z podr�y po�lubnej pary do Drezna, gdzie pisarz oddaje si� nami�tno�ciom gry hazardowej. Oszukuje, przegrywa i cierpi, trwoni�c ca�y maj�tek i zad�u�aj�c si� po uszy, ku rozpaczy �wie�o po�lubionej ma��onki.
Po lekturze tej ksi��ki by�em zdruzgotany. �ledzi�em z zapartym tchem pojedynki pisarza z ruletk� i �yczy�em mu, by przynajmniej kilka z�otych talar�w przyni�s� z powrotem do domu. Potem znienawidzi�em go i straci�em do niego ca�y szacunek jako do cz�owieka. A potem zrozumia�em, jak ci�ka jest to przypad�o�� i jaka wielka tragedia szarga�a dusz� tego wielkiego pisarza.
Czy jest hazard dobry i z�y? Zapewne czym innym jest przehulanie ostatniego grosza w spelunie, gdzie� na ko�cu �wiata, a czym innym, postawienie kilku zb�dnych z�otych na zwyci�stwo naszej reprezentacji pi�karskiej (akurat w kontek�cie kryzysu polskiego futbolu ? r�wnie tragicznym i beznadziejnym).
Osobi�cie uwa�am, �e hazard internetowy jest generalnie mniej szkodliwy i to z wielu powod�w. Po pierwsze �atwiej go kontrolowa�. Systemy informatyczne mog� by� przedmiotem wi�kszej kontroli ze strony odpowiednich s�u�b. Praktycznie niemo�liwe staje si� pranie brudnych pieni�dzy. Po drugie �atwiej identyfikowa� i eliminowa� z sieci zachowania patologiczne np. permanentnych hazardzist�w. �atwiej wprowadza� rozmaite ograniczenia i utrudnia� gr� za wysokie stawki.

Emocje u buka

Hazardu internetowego, wbrew bu�czucznym zapowiedziom rz�du, wyeliminowa� si� nie da. Tak jak nie da si� do ko�ca odci�� spo�ecze�stwa od innych niepo��danych tre�ci np. terrorystycznych czy pornograficznych.
Mo�na za to czerpa� korzy�ci z legalizacji e-hazardu. A te korzy�ci s� niema�e. Opr�cz dodatkowych wp�yw�w podatkowych, kt�re mo�na przeznaczy� na konkretne cele spo�eczne, firmy e-hazardowe, czy nam si� to podoba czy nie, s� obecnie g��wnymi mecenasami sportu. Najznamienitsze marki pi�karskie takie jak Real Madryt czy AC Milan otrzymuj� od firm bukmacherskich setki milion�w euro rocznie. Tak�e w Polsce internetowi bukmacherzy sponsoruj� wybrane dziedziny sportu i poszczeg�lne kluby.
Obecna pr�nia prawna, w kt�rej dzia�aj� te firmy, przypominaj�ce bardziej nowoczesne firmy technologiczne, ni� tradycyjne firmy hazardowe, powoduje jedynie to, �e podatki p�acone s� zagranic� np. w Wielkiej Brytanii, Austrii czy na Malcie, a nie w Polsce. Pr�ba delegalizacji ich dzia�alno�ci skazana jest na pora�k�, nie tylko ze wzgl�du na niemoc technologiczn�, lecz tak�e dlatego, �e za firmami stoi prawo unijne, wykluczaj�ce zakaz dzia�alno�ci na podstawie licencji wydanym w jednym z kraj�w cz�onkowskich. Wed�ug Global Betting and Gaming Consultants globalne wydatki na hazard online w latach 2005-2010 ulegn� podwojeniu. Blokowanie do e-hazardu w Polsce nie zda si� na wiele.
A co z tradycyjnym hazardem? Logika przeniesienia jednor�kich bandyt�w do kasyn i zwi�kszenie podatk�w na hazard mog� budzi� zrozumienie. W wielu mniejszych miastach i wsiach, jednor�cy bandyci rzeczywi�cie rujnuj� �ycie wielu rodzinom. Czy jednak delegalizacja tego typu hazardu nie spowoduje eksplozji podziemia hazardowego? Czy hazardowa prohibicja, nie spowoduje powstania znajduj�cego si� poza oficjalnym obrotem rynku nielegalnych zak�ad�w, szulerni czy walk, kt�rych negatywne skutki spo�eczne, mog� by� o wiele dotkliwsze?

Kt�ry wr�bel poleci?

Idea pozbawienia na�ogowca �r�d�a na�ogu jest zrozumia�a. Drobni hazardzi�ci nie b�d� mieli wst�pu do kasyn. By� mo�e znajd� oni inne metody roz�adowywania emocji. Przypomina mi si� opisana przez dziennikarzy ?Przegl�du sportowego? opowie�� o pi�karzach naszej ekstraklasy, w�r�d kt�rych nie brakuje na�ogowych hazardzist�w. Gdy zmieniali kluby w miastach oddalonych od kasyn, zacz�li zak�ada� si� o inne rzeczy, nie tylko o wyniki rozgrywanych spotka�, ale tak�e np. kt�ry wr�bel pierwszy wystartuje z ga��zi.
By� mo�e dobre jest rozwi�zanie ameryka�skie, gdzie hazard dozwolony jest tylko w kilku stanach. Chcesz poszale� ? le� do Las Vegas. Tylko, �e prawo ameryka�skie, ��cznie z delegalizacj� e-hazardu, powsta�o na skutek bezpo�redniego lobbingu w�a�cicieli kasy, kt�rzy o wielu lat, funduj� wybranym politykom darmowe pobyty w luksusowych hotelach, po��czonych z mo�liwo�ci nieograniczonego wy�ycia si� w ruletk� czy w pokera.
A w Polsce? Niewykluczone, �e za szczytnymi intencjami premiera Tuska o przeniesieniu hazardu do du�ych kasyn, kryje si� przygotowanie gruntu pod inwestycje w du�e centra hazardowe, kt�rych budow� od wielu lat zainteresowani s� inwestorzy z zagranicy.
Mniej wi�cej od dw�ch lat, planowane s� co najmniej dwie takie lokalizacje. Maj� to by� centra handlowe, po��czone z hotelami, kr�gielniami, basenami i w�a�nie kasynami. To nowo��, a zapowied� premiera o przeniesieniu hazardu "do specjalnych zon" ? wychodzi naprzeciw oczekiwaniom potencjalnych inwestor�w.

Tekst pochodzi z najnowszego wydania Gazety Polskiej

Kolejny sukces w Kopenhadze?

2009-11-18T11:07:00.001+01:00

Rz�d raz po raz obwieszcza sukces w trakcie negocjacji o wysoko�� udzia�u Polski w kosztach "walki ze zmianami klimatu". Odwraca to uwag� od rzeczywistych konsekwencji, kt�re czekaj� nasz kraj wskutek ulegania ekologicznej poprawno�ci.

Gdyby opiera� si� wy��cznie na relacjach oficjeli, mog�oby si� wydawa�, �e unijna walka z "globalnym ociepleniem", nie kosztuje Polsk� wiele, a negocjacje z partnerami z Brukseli, to tylko kwestia formalno�ci. Termin "globalne ocieplenie" celowo ujmuj� w cudzys��w, gdy� stanowi on wy��cznie naukow� hipotez�.
W ostatnim tygodniu, dowiedzieli�my si�, �e rz�d odni�s� kolejny sukces, nie dopuszczaj�c, �eby wielko�� udzia�u w unijnej pomocy krajom odczuwaj�cym konsekwencje zmian klimatycznych, zale�a� od poziomu emisji dwutlenku w�gla, lecz by� wynikiem zamo�no�ci i mo�liwo�ci finansowych danego kraju.
Czy to sukces? Uwag� przykuwa raczej fakt, �e unijni urz�dnicy ob�o�yli Europejczyk�w kolejnym podatkiem, wynosz�cym 24-35 mld euro rocznie. Statystycznie ka�dy obywatel kraju nale��cego do UE zap�aci dodatkowo 600 euro do 2020 r. za unijn� polityk�. klimatyczn�.
Sytuacja przypomina zesz�oroczne komunikaty rz�du po spotkaniu z prezydentem Sarkozym w sprawie pakietu klimatycznego. "Uzyskali�my jako Polska, to do czego przekonywali�my partner�w europejskich od wielu, wielu miesi�cy ? pewne ramy, szkielet konstrukcji jaki nam odpowiada (porozumienia ws. pakietu klimatyczno-energetycznego ? PAP)" ? m�wi� w�wczas Donald Tusk. Tymczasem eksperci zarzucali rz�dowym negocjatorom, �e nazbyt szybko zrezygnowali z interesuj�cych nas rezultat�w, przyj�te rozwi�zania s� szkodliwe dla rodzimej energetyki, a przeforsowane ramy systemowe s� korzystne dla Francji, ale nie Polski.
Mimo zarzut�w ze strony sektora energetycznego o podkopywanie fundament�w polskiej energetyki, a nawet o dzia�ania zagra�aj�ce bezpiecze�stwu energetycznemu, �wczesny szef gabinetu politycznego premiera S�awomir Nowak m�wi�, �e "uda�o si� za�atwi� bardzo powa�ne korzy�ci dla polskiej gospodarki".
Energetycy zarzucali rz�dowi przede wszystkim to, i� zgodzi� si� na pe�ny aukcjoning, czyli konieczno�� kupowania przez przedsi�biorstwa pozwole� na emisj� dwutlenku w�gla na rynku. Przesuni�cie tego momentu z 2013 r. na 2020 r. nie ma dla polskich firm kluczowego znaczenia ? przekonywali fachowcy.
Kapitulacja rz�du oznacza�a wprowadzenie niepewno�ci inwestycyjnej w energetyce. Nie wiadomo, ile b�d� kosztowa�y pozwolenia na emisj� w tak dalekiej przysz�o�ci. Jedyne, czego mo�emy by� pewni to drastyczny wzrost cen energii, bowiem aukcjoning jest paneuropejskim para-podatkiem. Wreszcie nak�adanie obci��e� emisyjnych na kraje o wysokim udziale wytwarzania energii z paliw kopalnych oznacza faktycznie, �e to w�a�nie takie kraje jak Polska wezm� na siebie ci�ar globalnej walki ze zmianami klimatycznymi.
Pomijaj�c ju� oczywisty fakt, �e Polsk� ? kraj na dorobku ? nie sta� na ponoszenie tak wysokich koszt�w europejskiej polityki wobec zmian klimatu, dalsze konsekwencje uleg�o�ci naszego rz�du s� do przewidzenia. Dro�sze rachunki za pr�d dla obywateli, podwy�ki cen, zmniejszenie konkurencyjno�ci rodzimych przedsi�biorstw i przenoszenie produkcji do kraj�w nieobj�tych aukcjoningiem (np. na Bia�oru� czy Ukrain�), to tylko niekt�re przyk�ady.
Pomimo druzgoc�cej krytyki ze strony �rodowisk profesjonalnie zajmuj�cych si� energetyk� oraz ze strony �rodowisk skupiaj�cych pracodawc�w, Polska zosta�a zmuszona do przyj�cia niekorzystnych dla siebie rozwi�za�, natomiast trudno sobie wyobrazi� np. prezydenta Sarkozy?ego, kt�ry zgadza si� na regulacje zagra�aj�ce francuskiemu przemys�owi atomowemu.
Trudno oprze� si� wra�eniu, �e w krajach unii najwa�niejsze decyzje dla gospodarki podejmowane s� w gabinetach ministerstwa ochrony �rodowiska. Europejski projekt ?dekarbonizacji? energetyki jest jota w jot� realizacj� postulat�w ekolog�w. Na grudniowy szczyt klimatyczny w Kopenhadze, organizacja Greenpeace proponuje 95 proc. redukcj� emisji dwutlenku w�gla do 2050 r. Co ciekawe, propozycje ekolog�w, nie zezwalaj� tak�e na zast�powanie tradycyjnych elektrowni w�glowych bezemisyjn� energetyk� j�drow�.
Tymczasem, jak informuje tygodnik "European Voice", Komisja Europejska pracuje nad jeszcze jednym podatkiem mog�cym wywr�ci� do g�ry nogami polsk� energetyk�. Propozycja dotyczy ob�o�enia podatkiem wydobycia i sprzeda�y w�gla. Projekt m�wi o podatku w wysoko�ci 10 euro na ton� od 2013 r., ale o jego wysoko�ci b�d� mog�y decydowa� poszczeg�lne kraje. Prezydent Francji zadeklarowa� wi�c, �e jego kraj jest gotowy do ob�o�enia w�gla podatkiem 17 euro za ton� i to ju� w styczniu 2010 r. Warto przypomnie�, �e Francja bazuje na energetyce j�drowej. Do podobnych krok�w przymierza si� tak�e Hiszpania oraz Irlandia. Przeciwnikami nowego podatku s� Brytyjczycy i nowo przyj�te kraje UE. Cena tony w�gla na rynku oscyluje wok� 17 euro za ton�, wi�c konsekwencje nowego podatku �atwe s� do wyobra�enia.
Polski rz�d robi dobr� min� do z�ej gry. Debata publiczna ogranicza si� do zmasowanej kampanii medialnej pod has�em, i� globalne ocieplenie jest najwi�kszym zagro�eniem w historii ludzko�ci. Pod t� mocno kontrowersyjn� tez� podci�ga si� niemal wszystkie dzia�ania strategiczne prowadzone przez rz�dy, do kt�rych z kolei musz� dostosowa� si� przedsi�biorstwa.
Wed�ug firmy EnergSys, zajmuj�cej si� szacowaniem skutk�w europejskiej polityki wobec zmian klimatu, Polska straci co najmniej 7,5 proc. wzrostu PKB do 2020 r. Je�li nasi negocjatorzy nie przyjm� innego kursu, mo�emy spodziewa� si� wzrostu koszt�w wytwarzania energii o ok. 8-12 mld z�otych rocznie. Oznacza to, �e za 10-20 lat, dla przeci�tnej rodziny nawet 1/5 p�aconych rachunk�w, b�dzie wydawanych na pr�d i gaz.
Tego mo�emy by� pewni, a czego pewni by� nie mo�emy? Coraz mniej argument�w przymawia za tym, �e dzia�ania spowalniaj�ce gospodark� uchroni� Ziemi� przed zmianami klimatu, zw�aszcza je�li obci��enia dotkn� tylko wybrane kraje.
Rzeczywisto�� wygl�da tak, w imi� w�tpliwej naukowej hipotezy, ryzykuje si�, �e dla wielu milion�w podatnik�w faktami stan� si�: obni�enie poziomu �ycia, gro�ba bankructwa zak�ad�w pracy i zagro�enie bezrobociem. Uderza te� wybi�rczo�� konstruowania systemu do walki ze zmianami klimatu, gdzie mityczn� solidarno�� europejsk� mo�na w�a�ciwie w�o�y� mi�dzy bajki.
Najbardziej bulwersuje natomiast spos�b, w jaki rz�d informuje spo�ecze�stwo o sprawach wa�nych dla przysz�o�ci obywateli. Opinia publiczna jest informowana w spos�b nierzetelny, a momentami myl�cy.
Czy�by kolejnego sukcesu w tym samym tonie mo�emy si� spodziewa� po szczycie klimatycznym w Kopenhadze? By� mo�e premier Tusk w b�ysku fleszy zn�w triumfalnie og�osi sukces w negocjacjach. Odmiennego zdania mog� by� obywatele, kt�rym za kilka lat przyjdzie p�aci� za pyrrusowe zwyci�stwo polskiego rz�du.

Tekst ukaza� si� w najnowszym wydaniu "Gazety Polskiej".

Kto wygrywa na globalnym ociepleniu?

2009-11-12T10:34:00.002+01:00

Walka z efektem cieplarnianym daje politykom coraz wi�ksz� w�adz� nad gospodark�, korporacjom - krociowe zyski, a zwyk�ym ludziom - poczucie heroizmu i przekonanie, �e od ich postawy zale�y los Ziemi - pisze w "Dzienniku Gazecie Prawnej" politolog Tomasz Teluk.

Niezale�nie od tego, czy jest si� sceptycznym wobec wp�ywu cz�owieka na klimat, czy wierzy si� w apokaliptyczny charakter globalnego ocieplenia, antropogeniczny efekt cieplarniany jest niczym innym jak naukow� hipotez�. Hipotez�, w imi� kt�rej ca�y �wiat decyduje si� na ponoszenie du�ych koszt�w dzia�a� mog�cych nie tylko przewy�szy� potencjalne korzy�ci, ale kt�rych efekt niemo�liwy jest do przewidzenia.

Medialna debata wok� efektu cieplarnianego przypomina plato�ski teatr cieni, gdzie skr�powani �a�cuchami w�asnych wyobra�e� niewolnicy interpretuj� kszta�ty pojawiaj�ce si� na �cianach jaskini. Cienie s� tylko namiastk� �wiata prawdziwego, zniekszta�conymi wyobra�eniami, jak�e dalekimi od rzeczywisto�ci. A jak jest naprawd�?

Klimatyczna �y�a z�ota

Z roku na rok jest coraz ch�odniej, a ostatnie dane zaprezentowane podczas kongresu �wiatowej Organizacji Meteorologicznej potwierdzi�y poprzednie pomiary m�wi�ce, �e od 1998 r. �rednie temperatury na ziemi ulegaj� obni�eniu i ten trend utrzyma
si� przez kolejne dziesi�ciolecie. Mimo to media wci�� alarmuj�, �e je�li nie podejmie si� jak najszybszych dzia�a�, czekaj� nas ekologiczne katastrofy. Jak na przyk�ad zalanie Malediw�w, o czym ch�tnie przed zbli�aj�cym si� szczytem klimatycznym w Kopenhadze przypomina prezydent tego kraju. Tymczasem wed�ug pomiar�w prowadzonych od 14 lat przez rz�d Australii w ramach projektu South Pacific Sea Level and Climate Monitoring Project, poziom w�d oblewaj�cych archipelag nie podni�s� si� ani o centymetr.

Jednak prezydent Malediw�w wie, �e nie mo�e zaprzesta� intonowania mantry o destrukcyjnych zmianach klimatu. Za rz�d�w Tony?ego Blaira rz�dom kraj�w ubogich uda�o si� na forum mi�dzynarodowym powi�za� efekt cieplarniany z gwa�townym rozwojem kraj�w uprzemys�owionych. Z pomoc� europejskich socjalist�w przeforsowano projekt pomocy krajom rozwijaj�cym si�, maj�cy by� rekompensat� za zmiany klimatyczne spowodowane nadmiernym rozwojem kraj�w Zachodu.

Dla lokalnych kacyk�w to �y�a z�ota. Niewielu przyw�dc�w kraj�w ubogich ma tyle odwagi co aktywi�ci z Ugandy, kt�rzy uwa�aj�, �e tzw. pomoc humanitarna nie trafia do potrzebuj�cych, a jedynie umacnia istniej�ce re�imy. W zamieszczonym w internecie
apelu klimatyczni opozycjoni�ci prosili Ala Gore?a o zaprzestanie hipokryzji w walce ze zmianami klimatu, skoro jedna z jego posiad�o�ci emituje tyle dwutlenku w�gla co kilka kraj�w afryka�skich.

Jednak politycy Unii Europejskiej, bo to Europa wiedzie prym w walce z CO2, nie zamierzaj� nic zmienia�. Pami�tny Szczyt Ziemi w Rio de Janeiro, zwie�czony podpisaniem protoko�u z Kioto, da� politykom niemal nieograniczon� w�adz� nad gospodark�. Przyznawanie pozwole� na emisj� CO2 umo�liwia rz�dz�cym decydowanie, ile i gdzie mo�na produkowa�. Ponadto handel emisjami jest form� paneuropejskiego parapodatku, gdy� kupowanie i sprzedawanie pozwole� powoduje przenoszenie obci��e� ekologicznych z jednego kraju do drugiego.

Strategia korporacyjna

Zwi�kszone mo�liwo�ci opodatkowania to jedno, natomiast szansa na kreowanie wizerunku to rzecz bezcenna. Zjednoczenie ponad podzia�ami w szczytnym celu ratowania planety jest wyj�ciem naprzeciw zapotrzebowaniu ekologicznie �wiadomych wyborc�w. Nic wi�c dziwnego, �e wp�ywowy w Brukseli tygodnik The European Voice co najmniej raz w miesi�cu potrafi po�wi�ci� 25 proc. swojej obj�to�ci problematyce zmian klimatu.

Jeszcze na pocz�tku obecnego stulecia najpot�niejsze korporacje �wiata obawia�y si�, �e to w�a�nie one ponios� najwi�ksze koszty walki z globalnym ociepleniem i oczekiwa�y korzystnych dla siebie rozstrzygni�� w ustaleniach tzw. post-Kioto, czyli po roku 2013 r. Jednak ju� kilka lat temu najwi�ksze firmy energetyczne, takie jak: General Electric, ExxonMobil, Shell, BP, RWE czy Suez, zacz�y przedstawia� si� jako g��wni or�downicy walki ze zmianami klimatu.

Dziwne? Bynajmniej. Odpowiedzialno�� ekologiczna to immanentny sk�adnik
strategii korporacyjnej najsprawniej zarz�dzanych koncern�w �wiata. W najlepszej europejskiej szkole MBA, francuskim INSEAD, studenci analizuj� przypadek koncernu DuPont, kt�ry w latach 80. ubieg�ego wieku sponsorowa� badania nad dziur� ozonow�, doprowadzaj�c do podpisania mi�dzynarodowych konwencji przeciw zanikaniu warstwy ozonowej. Gdy UE i USA wprowadzi�y zakaz produkcji freon�w, DuPont by� monopolist� w produkcji zamiennik�w freon�w.

Podobnie jest w przypadku walki z globalnym ociepleniem. Najwi�kszymi zwyci�zcami
mog� okaza� si� dostawcy nowych technologii energetycznych: farm wiatrowych, instalacji wychwytywania CO2 czy bezemisyjnych elektrowni. Wed�ug Bogdana Jankowskiego, eksperta z EnergSys, firmy badaj�cej skutki europejskiej polityki ograniczania emisji, ?sytuacja du�ych firm energetycznych raczej si� poprawi po wdro�eniu pakietu
klimatycznego. Na pr�d zawsze b�dzie popyt, a im trudniej b�dzie go wyprodukowa�, tym mniejsza b�dzie konkurencja. (?) Przy zasadach proponowanych przez Komisj� Europejsk�, ogromnie faworyzuj�cych wielkie firmy energetyczne, (?) nied�ugo po roku 2013 zamiast PGE czy Taurona b�dziemy mieli energi� produkowan� wy��cznie przez EDF lub Vattenfall?.

Ekologiczna fikcja

Konsumenci s� systematycznie przyzwyczajani, �e za energi� b�d� p�acili coraz wi�cej. Kilkudziesi�cioprocentow� podwy�k�, w miejsce stuprocentowej, zapewne przyjm� z ulg�.

Trudno si� oprze� wra�eniu, �e europejska polityka klimatyczna jest prowadzona pod dyktando organizacji ekologicznych. Nie jest tajemnic�, �e Greenpeace czy WWF otrzymuj� poka�ne �rodki publiczne na swoj� dzia�alno��. Jest te� widoczna wyra�na synergia mi�dzy organizacjami ekologicznymi a Komisj� Europejsk�. W zasadzie Komisja Europejska wprowadza w z�agodzonej formie zalecenia ekolog�w.

Oczywi�cie ekolog�w nie interesuje rozw�j energetyki atomowej. Radykalni ekolodzy wci�� zr�wnuj� energetyk� j�drow� z bomb� atomow�, ignoruj�c wsp�czesn� wiedz�. Andrzej Strupczewski, szef Komisji Bezpiecze�stwa J�drowego Instytutu Energii Atomowej, przypomina, �e awaria czarnobylska jest nie do powt�rzenia. ? W podobnych sytuacjach moc elektrowni maleje, a nie, jak w Czarnobylu, ro�nie ? t�umaczy.

Na szczyt klimatyczny w Kopenhadze koalicja ekolog�w z Greenpeace i WWF zaproponowa�a podpisanie protoko�u kopenhaskiego. Jest to najd�u�szy w historii centralny plan
gospodarczy zak�adaj�cy eliminacj� przemys�owej emisji dwutlenku w�gla do atmosfery na podstawie prognoz emisji na najbli�sze? 100 lat.

Ten kuriozalny dokument jest okraszony pe�nymi dramatyzmu sloganami typu: ?Wszyscy ludzie maj� prawo przetrwa�, (?) tak�e ci z ma�ych wysp?, sugeruj�cymi, �e wszyscy jeste�my odpowiedzialni za los biednych wyspiarzy z kraj�w Trzeciego �wiata.

Ziarno pada na podatny grunt. Jak du�e jest zapotrzebowanie na aktywno�� proekologiczn�, niech �wiadczy akcja
, w kt�rej supermarkety zmusi�y konsument�w do p�acenia za foliowe torebki. Torby nazwano ekologicznymi, mimo i� zawiera�y �ladowe ilo�ci skrobi, a ich szkodliwo�� dla �rodowiska si� nie zmieni�a. Jednak klienci nosz�cy ?ekologiczne? reklam�wki maj� miny takie, jakby przed chwil� uratowali komu� �ycie. Tymczasem o wiele wi�cej zrobiliby dla �rodowiska, powstrzymuj�c si� od robienia zakup�w.

Czasami
zaniechanie dzia�a� przynosi wi�cej korzy�ci od czyn�w nieprzemy�lanych. Tak jak zrezygnowanie z zakup�w ograniczy ilo�� wyprodukowanych �mieci, tak nieuleganie wszelkim pomys�om ekologicznym mo�e przynie�� popraw� jako�ci �rodowiska naturalnego. Nale�y te� w jak najwi�kszym stopniu rozwija� technologie pozwalaj�ce na zredukowanie przemys�owych zanieczyszcze� powietrza. Energetyka j�drowa spe�nia te warunki i bez rozwoju tego sektora trudno sobie w zasadzie
wyobrazi� funkcjonowanie Polski w przysz�o�ci. Z du�� nadziej� nale�y patrze� tak�e na technologie zgazowania w�gla pozwalaj�ce na wykorzystanie istniej�cych zasob�w w�gla kamiennego w bezemisyjnych elektrowniach.

Zdrowy rozs�dek ka�e jednak ze sceptycyzmem podchodzi� do innych proponowanych rozwi�za�. Pierwszymi s� elektrownie z instalacjami pozwalaj�cymi na wychwytywanie dwutlenku w�gla i wpompowywanie go z powrotem pod ziemi�. Technologia ta jest bardzo droga. Nie jeste�my te� pewni, jaki efekt ekologiczny spowoduje pojawienie si� nienaturalnych ilo�ci CO2 we wn�trzu ziemi.

Kolejn� technologi� jest rozw�j elektrowni bazuj�cych na biopaliwach. Wielu ekspert�w nazywa to rozwi�zanie technologi� Frankensteina. Gdyby ceny skupu ziaren spad�y poni�ej cen biopaliw, mog�oby si� okaza�, �e palenie ziaren jest ta�sze od palenia biopaliwami. Palenie potencjalnej �ywno�ci jest niemoralne, ale nie nale�y tak�e zapomina�, �e wi�ksza op�acalno�� produkcji biopaliw powoduje, i� zmniejszaj� si� area�y upraw zb�. Mieli�my ju� do czynienia z du�ym wzrostem cen �ywno�ci na rynkach zwi�zanym ze zwi�kszeniem upraw biopaliw.

Dla ludzi z kraj�w g�oduj�cych zagro�enie zwi�zane ze wzrostem cen �ywno�ci jest bardziej realne ni� hipotetyczne zalanie kilku metr�w pla�y. Dlatego debatuj�cy w Kopenhadze powinni uwa�a�, aby nie wyla� dziecka z k�piel�. Mo�e si� okaza�, �e dzia�ania w ramach walki
z klimatem poch�on� ogromne koszty, a nie przynios� spodziewanych skutk�w.

*Tomasz Teluk, prezes Instytutu Globalizacji (www.globalizacja.org). W latach 2005 ? 2008 by� ekspertem Centre for the New Europe w Brukseli. W 2009 r. zosta� uhonorowany nagrod� Templeton Freedom Award za ksi��k� pt. ?Mitologia efektu cieplarnianego?

Wi�cej tu

Zabijanie innowacji

2009-11-09T10:03:00.002+01:00

Unijne dotacje zabijaj� w Polakach resztki przedsi�biorczo�ci.

Coraz mniej zachwyt�w s�ycha� w�r�d ekonomist�w nad unijnymi dotacjami. Wielu, nawet mainstreamowych, zacz�o publicznie pow�tpiewa� w ich ekonomiczny sens. Na dodatek w ostatnim tygodniu byli�my �wiadkami prawdziwej bitwy o dotacje na rozw�j e-biznesu, czyli innowacyjnej gospodarki. Okaza�o si�, �e o przyznaniu �rodk�w na rozkr�cenie interesu nie decyduje pomys�, lecz kolejno�� zg�osze� (sic!). Zapobiegliwi kolejkowicze stworzyli listy spo�eczne. Naturalnie pojawi�y si� listy konkurencyjne i pojawi�a si� gro�ba bijatyki. Ma�o brakowa�o, aby Polacy zacz�li la� si� po pyskach o unijne dotacje. To ci innowacja!
Naturalnie nasuwa si� kilka refleksji. Po pierwsze natury moralnej. Dotacje s� niemoralne przede wszystkim dlatego, �e pochodz� ze skonfiskowanych oszcz�dno�ci uczciwym obywatelom. Aby rozda� miliony euro, komu� je trzeba by�o zabra�. Dlatego najbardziej bulwersuj� wypowiedzi, �e "g�upot� jest dotacji nie bra�", bo we�mie je kto� inny. Analogicznie mo�na rzec, �e lepiej okra�� bank, bo zrobi to kto� inny.
Nawet niekt�re instytuty spraw publicznych, kt�re okre�laj� si� jako wolnorynkowe, bior� kas� od pa�stwa. Tutaj nasuwa si� historia opowiedziana przez jednego z szef�w zachodnich think-tank�w, przestrzegaj�ca, aby nie si�ga� po pa�stwowe (kradzione). Jedna z agend rz�dowych zam�wi�a raport, ale nie chcia�a zap�aci�. Argumentowa�a to, notabene logicznie, �e gdy nie zap�aci podatnicy oszcz�dz� mn�stwo pieni�dzy. Jeszcze wi�cej pieni�dzy podatnicy oszcz�dziliby, gdyby nie by�o ch�tnych po dotacje.
Niestety ch�tni s�, i to w nadmiarze. Rozdawanie dotacji (jak wida� na zasadzie kto pierwszy ten lepszy) jest ordynarnym korumpowaniem obywateli. Unijni politycy kupuj� sobie przychylno�� wyborc�w. Coraz cieplej b�d� wypowiada� si� o Unii Europejskiej, ci kt�rzy dostali po kilka milion�w za wype�nienie jaki� ankiet i wniosk�w. Ch�tniej b�d� te� anga�owa� si� w to, aby tych dotacji by�o coraz wi�cej. Strac� na tym uczciwi obywatele, kt�rzy dotacji nie bior�.
Rozdawanie dotacji demoralizuje. Wi�kszo�� projekt�w tworzonych jest nie dlatego, �e istnieje na nie zapotrzebowanie rynkowe, ale konstruowanych jest pod konkretne dotacje. Innymi s�owy, zgodnie z ekonomi� poda�y, jak jest poda� to i popyt si� znajdzie. Je�li pojawi�y si� dotacje na e-biznes, to trzeba wymy�li� jaki� projekt e-biznesowy, aby "wyci�gn�� od unii kas�". Pewnie ka�dy ju� s�ysza� ten slogan, gdzie� w kr�gu swoich znajomych.
Demoralizacja systemu dotacji sk�ania obywateli do pope�niania zwyk�ego oszustwa. W�osy staj� d�ba, gdy s�yszy si� kwoty, id�ce w setkach tysi�cy, czy nawet milionach euro, przyznawanych na kolejne projekty. Nie jest tajemnic�, �e beneficjanci ostro zawy�aj� koszty przedsi�wzi�cia, aby zmaksymalizowa� dotacj�. Przecie� to zwyk�e oszustwo. Najlepiej wida� to w�a�nie na projektach e-biznesowych. G�upi� stron� internetow�, potrafi zrobi� nawet dziecko, natomiast biznesplany takich przedsi�wzi�� opiewaj� cz�sto na astronomiczne kwoty. Mechanizm jest prosty ? wystawia si� fikcyjne faktury, lipne umowy o dzie�o itd., �eby "papiery si� zgadza�y". W ten spos�b marnotrawione s� �rodki podatnik�w, ku uciesze urz�das�w i bior�cych kas�.
Unijne dotacje sta�y si� �r�d�em �atwego zarobku dla byle cwaniak�w. Komitety kolejkowe doskonale o tym przypominaj�, nasuwaj�c skojarzenia z pierwszymi latami funkcjonowania rynku kapita�owego, gdy wszyscy rzucali si� na kupno akcji prywatyzowanych przedsi�biorstw, gdy� by� to zysk pewny i �atwy, a wymagaj�cy wy��cznie wytrwa�o�ci w staniu w kolejce. Podobnie dzieje si� z dotacjami, kt�re s� podstawowym �r�d�em dochod�w dla coraz wi�kszej rzeszy firm i organizacji.
Projekty, na kt�re przyznawane s� dotacje, powstaj� na zasadach b�d�cych ca�kowitym zaprzeczeniem rachunku ekonomicznego. Wi�kszo�� nigdy by nie powsta�a, ale nie dlatego, �e ich tw�rcom brakuje kapita�u pocz�tkowego, jak cz�sto t�umaczy si� status quo ca�ego sytemu. Nie powsta�yby, bo s� nikomu nie potrzebne, mierne i wt�rne. �yjemy w czasach, w kt�rych zdobycie kapita�u pocz�tkowego nie jest problemem, zw�aszcza w tak bogatym kraju jak Polska. M�odzi ludzie ju� pewnie zapomnieli sk�d go wzi��, wi�c przypomn�. Mo�na oszcz�dza� (o zgrozo!). Mo�na zaprosi� do interesu wsp�lnika z pieni�dzmi. Mo�na po�yczy� w banku. W�wczas warunkiem powodzenia jest naprawd� dobry biznesplan. Biznesplan, zak�adaj�cy rentowno�� przedsi�wzi�cia i zyski. A to oznacza, �e produkt czy us�uga s� potrzebne, a ca�o�� ma szans� na sukces. Do cholery, Dolina Krzemowa nie powsta�a za pieni�dze ameryka�skich podatnik�w!!!
System dotacji wywraca przedsi�biorczo�� do g�ry nogami. Przedsi�wzi�cie nie musi by� potrzebne, bo dotacje i tak si� dostanie. Projekt nie musi by� rentowny, bo przyznana kwota, wielokrotnie przewy�szaj�ca rzeczywiste potrzeby (oszustwo), pozwala na komfortow� wegetacj�. Wystarczy wytrwa� kilka lat, interes zamkn�� i wszystko gra. Ciekawe czy unijni urz�dnicy prowadza statystyki, ile dotowanych projekt�w przetrwa�o d�u�ej ni� 5-lat. By� mo�e okaza�oby, �e system zamiast przedsi�biorstw kreuje nowych bezrobotnych.
Wreszcie kwestia innowacyjno�ci naszej gospodarki. Polska we wszystkich mo�liwych rankingach badaj�cych kreatywno�� naszych przedsi�biorc�w okupuje do�y i niziny. Czy owa polityka wzmocni nasz� innowacyjno��, czy j� zniszczy doszcz�tnie. Zapoznaj�c si� z projektami, kt�re s� zg�aszane po dotacje, raczej to drugie. Wi�kszo�� projekt�w to dublowanie przedsi�wzi��, kt�re ju� s� na rynku, ewentualnie kalki rozwi�za� z zachodu (to szczyt kreatywno�ci naszych pseudoinnowator�w). Generalnie, mo�na wi�c si� bez nich obej��. Powstaje zatem pytanie, czy system dotacji nie jest stworzony po to, aby celowo umocni� Polsk� w obecnym stadium. Stadium technologicznego skansenu.

Tekst zosta� opublikowany w najnowszym Najwy�szym Czasie!

Szcz�liwi niewolnicy

2009-11-04T13:05:00.001+01:00

Potwierdza si� stara prawda, �e wsp�czesny cz�owiek ceni bardziej bezpiecze�stwo od wolno�ci. Okazuje si�, �e za szcz�liwszych uwa�aj� si� mieszka�cy kraj�w o represyjnych systemach podatkowych.

Ekonomia okazuje si� nauk� zwodnicz�, potwierdzaj�c� ludow� m�dro��, �e "pieni�dze szcz�cia nie daj�". Myli�by si� ten, kto s�dzi, �e im mniej podatk�w zabiera pa�stwo, tym wi�ksza szcz�liwo�� jego mieszka�c�w. Jest zupe�nie odwrotnie: im bardzie pazerny fiskus, tym wi�ksze zadowolenie z �ycia obywateli. Dlaczego si� tak dzieje?

P�acz i p�a�

W czerwcu br. szwajcarski Instytut Constant de Rebecque opublikowa� raport przedstawiaj�cy najbardziej represyjne systemy podatkowe w krajach OECD (Organizacji Wsp�pracy Gospodarczej i Rozwoju). W s�owie wst�pnym prof. Pascal Salin, t�umaczy� zamys� autor�w, przeciwstawiaj�cych si� kampanii OECD, przedstawiaj�cej w z�ym �wietle konkurencj� podatkow� mi�dzy poszczeg�lnymi pa�stwami.
Szwajcarscy naukowcy udowadniaj�, �e konkurencja mi�dzy pa�stwami zmusza obywateli do eksperymentowania, odkrywania i wsp�zawodniczenia, wzbogacaj�c tym samym gospodark� poszczeg�lnych kraj�w. Natomiast kampania OECD przeciwko ?dumpingowi socjalnemu? ze strony kraj�w Europy �rodkowo-Wschodniej czy przeciw ?rajom podatkowym? jest niczym innym ni� przejawem ochrony interes�w firm z dominuj�cych w Unii Europejskiej ? Francji i Niemiec.
Konkurencja podatkowa jest okre�lana przez biurokrat�w jako ?niszcz�ca?, natomiast Angel Gurria sekretarz Generalny OECD posun�� si� nawet do wykl�cia kraj�w, stosuj�cych niskie stawki podatkowe m�wi�c: ?w czasie, gdy rz�dy potrzebuj� ka�dego dolara uzyskanego z podatk�w do walki ze �wiatow� recesj�, takie praktyki nie mog� by� d�u�ej tolerowane?.
Za najbardziej represyjne kraje wzgl�dem podatnika naukowcy uznali W�ochy, Turcj�, Polsk�, Meksyk, Niemcy i Holandi�. Natomiast za najbardziej przyjazne obywatelom: Szwajcari�, Luksemburg, Austri�, Kanad� i S�owacj�.
Jak nietrudno si� domy�le� bardziej sprzyjaj�ce podatnikom s� kraje EFTA, ni� kraje UE. EFTA skupia si� na wsp�pracy gospodarczej, bez biurokratycznej nadbudowy. Natomiast UE stworzy�a sw�j kuriozalny system dotowania inicjatyw gospodarczy, w kt�rym przedsi�biorca rozpoczynaj�cy biznes wpierw stawia pytanie: ?na jak� dzia�alno�� dostan� dotacj�??, a nie: ?jakie dobro czy us�ug� potrzebuje rynek?. W rezultacie aktywno�� gospodarcza cz�sto ko�czy si� na poziomie defraudacji sponsorowanych przez podatnika dop�at. Europejczycy p�acz�, p�ac�c najwi�ksze podatki na �wiecie. P�acz�, ale uwa�aj� si� za szcz�liwych.

Nieszcz�liwi bogacze

Zdziwi si� ten, kto szuka�by kraj�w o przyjaznych systemach podatkowych w �wiatowym Indeksie Szcz�liwo�ci (Happy Planet Index), tworzonego przez New Economics Foundation z Londynu. Okazuje si�, �e jednymi z najbardziej nieszcz�liwych obywateli globu s� p�ac�cy symboliczne podatki Esto�czycy (131 miejsce ? w Estonii podatek dla przedsi�biorstw reinwestuj�cych zyski wynosi 0 proc.), 122 miejsce zajmuj� mieszka�cy Luksemburga, 101. �otysze, 92. Czesi, a 88. Norwedzy. Natomiast w�r�d uwa�aj�cych si� za szcz�liwc�w znajdziemy Meksykan�w (23 miejsce), mieszka�c�w Mo�dawii (32 miejsce), czy umiarkowanie szcz�liwych W�och�w (69 miejsce) oraz, uwaga, Polak�w (77 miejsce).
Autorzy rankingu podkre�laj�, �e satysfakcja w�r�d kraj�w OECD od lat 60. ubieg�ego spad�a. Maj�c na uwadze, �e do organizacji zbli�y�y si� kraje o stosunkowo niskich stawkach podatkowych, obni�aj�c przy tym �redni� p�acon� na obywatela, podatki spadaj� proporcjonalnie do �yciowej satysfakcji. Wzrasta natomiast poczucie szcz�cia w kraju, gdzie tradycyjnie podatki s� wysokie ? Niemczech oraz w Rosji, w kt�rej mo�e oficjalnie stawki podatkowe s� niskie, ale ich �ci�galno�� w zasadzie dowolna, co mo�e oznacza� konfiskat� firmy czy �yciowego dorobku. Trudno uzna� Rosj� za kraj przyjazny obywatelom lub ma�o represyjny.
Warto zaznaczy�, �e autorzy �wiatowego Rankingu Szcz�liwo�ci nie brali pod uwag� czynnik�w ekonomicznych. Skupili si� raczej na og�lnej satysfakcji ludzi, oczekiwanej d�ugo�ci �ycia i czynnikach ekologicznych. Jeszcze trudniej zatem zrozumie� np. brak poczucia szcz�cia w�r�d otoczonych pi�knymi lud�mi i czyst� natur� mieszka�c�w Kraj�w Ba�tyckich.
Autorzy raportu zadaj� te� k�am mitowi, �e czynnikiem szcz�liwo�ci jest wzrost ekonomiczny. Wi�cej nie znaczy lepiej, a nieustanny wzrost sta� si� nowoczesn� obsesj�. Biologowie m�wi�, �e fizyczny wzrost ma sw�j punkt optimum, kt�rego przekroczenie mo�e by� niebezpieczne. Czy�by cywilizacja zachodu zapomnia�a o r�wnowadze w swoim dobrobycie?

Pu�apka konsumpcjonizmu

Wsp�czesny wzrost gospodarczy jest w du�ej mierze nap�dzany konsumpcj�, a nie inwestycjami. Nic wi�c dziwnego, �e gdy w 2008 r. poziom osobistego zad�u�enia Brytyjczyk�w przekroczy� poziom ca�o�ciowego Produktu Narodowego Brutto, Instytut Psychiatrii w Londynie zanotowa� rekordowy wzrost zachorowa� na stany l�kowe i depresje.
Okazuje si� te�, �e w istotny spos�b zmieniaj� si� postawy spo�eczne obywateli. Jeszcze w latach 80. ubieg�ego wieku dla wi�kszo�ci student�w w USA za najwa�niejsze by�o rozwijanie swojej filozofii �ycia. Natomiast potem g�r� wzi�� pragmatyzm czyli pragnienie osi�gni�cia sukcesu finansowego. Generalnie ludzie, dla kt�rych aspiracje bycia bogatym s� najwa�niejsze s� znacznie mniej szcz�liwsi od tych, kt�rzy poszukuj� spe�nienia na innych p�aszczyznach (�yciu rodzinnym, kulturalnym czy pasjach). Uderzaj�ce s� tak�e inne fakty. Mimo, �e obiektywnie wzrasta dobrobyt spo�ecze�stw, obywatele uwa�aj�, �e? dzieje si� coraz gorzej. Podczas szczytu gospodarczej hossy w 2006 a� 61 proc. pytanych Europejczyk�w odpowiada�o, �e �yje im si� coraz gorzej!
Oczywi�cie procentowo najmniej satysfakcji z codzienno�ci maj� mieszka�cy z kraj�w o najni�szych dochodach, nie mog�cy liczy� na d�ugie i dostatnie �ycie. Jednak�e to nie najbogatsi potrafi� cieszy� si� �yciem najbardziej. Przecie� najszcz�liwsi s�, stosunkowo ubodzy mieszka�cy Kostaryki, Dominikany, Jamajki, Wietnamu, Kolumbii, Kuby czy Salwadoru.
Niemniej zale�no�� mi�dzy d�ugo�ci� �ycia, a dochodem na mieszka�ca jest widoczna. Po co jednak bogaczom d�ugie �ycie, skoro nie potrafi� je chroni� i docenia�? Bogaci mieszka�cy naszej planety s� niewolnikami konsumpcjonizmu. Jednak i poczucie szcz�liwo�ci wynikaj�ce z u�ywania ma swoje granice, po kt�rych przekroczeniu jest tylko pusta, a wi�c l�k i depresja.

Lepszy spok�j od perspektyw

Wr��my jednak do paradoksu, dlaczego ludzie s� szcz�liwsi w kt�rych pa�stwo konfiskuje im wi�ksz� cz�� dochod�w, przeznaczaj�c podatkowe kwoty na programy, na kt�re podatnicy nie maj� �adnego wp�ywu? Teza, �e bardziej cenimy bezpiecze�stwo socjalne, mniejsz� odpowiedzialno�� ni� wolno�� wyboru i ryzyko, mo�e by� trafna. Wygodniej �yje si�, gdy jeste�my ubezpieczeni na wypadek utraty pracy b�d� choroby, a pa�stwo dop�aca nam do wczas�w i kredyt�w. Znacznie trudniej za�, gdy swoje �ycie trzeba bra� w swoje r�ce, a w dodatku jest si� wsp�odpowiedzialnym za pracownik�w czy spo�eczno�� lokaln�. Oczywi�cie nikt nie powiedzia� nam, �e poczucie szcz�liwo�ci jest warto�ci� sam� w sobie, do kt�rej trzeba za wszelk� cen� d��y�. Widocznie wsp�cze�nie pomylili�my szcz�cie z wygodnictwem.
By� mo�e te�, poczucie szcz�liwo�ci dla ka�dego narodu oznacza co� innego, nie koniecznie b�d�c czym� mierzalnym i do ko�ca racjonalnym. W czym upatrywa� bowiem �r�de� szcz�liwo�ci Kostaryka�czyk�w, w suwerenno�ci energetycznej ich kraju? W czym u mieszka�c�w Dominikany ? w pi�knych pla�ach, kt�rych w Europie te� nie brakuje? A u Jamajczyk�w ? w muzyce i nadu�ywaniu marihuany?
Inna tez jest taka, �e badacze si� myl�. �atwo zakwestionowa� np. represyjno�� systemu podatkowego w Polsce. By� mo�e potrafimy sobie radzi� w skomplikowanej i stawiaj�cej wiele wymaga� rzeczywisto�ci. Przecie� wci�� powstaj� nowe firmy, a dziurawe prawo �atwo obej��, nie wspominaj�c tego, i� wielu obywateli korzysta z nadzwyczajnych preferencji podatkowych (np. tw�rcy) p�ac�c �miesznie niskie podatki. Kto gorzej radzi sobie z rzeczywisto�ci� mo�e zawsze wybra� zaw�d, po kt�rym w wieku 35 lat zostanie emerytem (np. mundurowi) b�d� zawsze mo�e p�j�� na zwolnienie lekarskie czy za�atwi� sobie rent�. Powstaje zatem pytanie o etyczn� stron� organizacji takiego systemu socjalnego pa�stwa dobrobytu, kt�ry mo�e wi�kszo�� uszcz�liwia ale jest niesprawiedliwy, bowiem w rzeczywisto�ci karze przedsi�biorczych, a nagradza zdrowych niepracuj�cych lawirant�w i leser�w.

Tekst zosta� opublikowany w najnowszej Gazecie Polskiej

Nagroda Templetona dla Instytutu Globalizacji!

2009-10-20T11:10:00.003+02:00

Instytut Globalizacji zosta� laureatem tegorocznej nagrody Templeton Freedom Award przyznawanej przez presti�ow� ATLAS Economic Research Foundation. Nagroda zosta�a przyznana w kategoria "Etyka i warto�ci" za wydanie ksi��ki pt. "Mitologia efektu cieplarnianego" autorstwa Tomasza Teluka.

Fundacja ATLAS doceni�a odwag� Instytutu w d��eniu do prawdy i nie uleganiu popularnych schematom my�lowym, mog�cym nie�� za sob� zagro�enie dla wolno�ci jednostki i �wiata.

Patronem prasowym wydania by� dziennik "Rzeczpospolita".

Tegoroczna edycja konkursu jest szczeg�lna, bowiem zbiega si� z 20. rocznic� upadku Muru Berli�skiego. W rywalizacji Instytut Globalizacji pokona� 130 konkurent�w z 47 kraj�w ca�ego �wiata.

- Jeste�my zaszczyceni, �e nasza praca na rzecz obrony wolno�ci jednostki i tradycyjnych warto�ci zosta�a doceniona - m�wi dr Tomasz Teluk, prezes Instytutu Globalizacji i autor nagrodzonej ksi��ki.

"Mitologia efektu cieplarnianego" to ksi��ka ukazuj�ca dogmat zmian klimatycznych, jako narz�dzie ideologiczne i polityczne wsp�czesnej lewicy, s�u��ce nie tyle ochronie �rodowiska naturalnego, co zwi�kszaniu opodatkowania przedsi�biorstw czy coraz wi�kszej ingerencji w ludzkie �ycie m.in. poprzez postulat zwi�kszenia kontroli urodzin.

- Mit globalnego ocieplenia jest w rzeczywisto�ci skierowany przeciwko ludzkiemu �yciu, uwa�aj�c istnienie ludzkie za czynnik szkodliwy dla �rodowiska - t�umaczy Tomasz Teluk. - Ekofanatyzm jest wsp�cze�nie najwi�kszym zagro�eniem dla wolno�ci i godno�ci cz�owieka - dodaje.

Jury napisa�o w uzasadnieniu przyznania nagrody, �e "Instytut Globalizacji otrzyma� wyr�nienie za wzbogacenie debaty publicznej nt. globalnego ocieplenia. (?) Trzeba zawsze pami�ta�, �e Unia Europejska nie ewoluuje w stron� pa�stwa minimalnego i rz�d�w prawa. Miejmy nadzieje, �e instytucje takie jak Instytut Globalizacji b�d� wzmacnia�y Polsk�, aby si� temu przeciwstawi�. (?) Ta m�oda organizacja pokaza�a, �e jest w stanie rozwija� debat� z establishmentem".

Wr�czenie wyr�nienia odb�dzie si� na uroczystej gali 9 listopada 2009 r. w Waszyngtonie. Nagrod� z r�k prezesa ATLAS Foundation prof. Alexandra Chafuena oraz czek na 10 000 dolar�w w imieniu Fundacji odbierze Jacek Spendel, cz�onek Rady Nadzorczej Instytutu Globalizacji.

Pedofilia z wy�szych sfer

2009-10-05T13:27:00.001+02:00

Zaci�cie z jakim "Towarzystwo" wzi�o w obron� aresztowanego Romana Pola�skiego, obna�y�o "moralno��" jak� kieruj� si� w �yciu rodzimi politycy i arty�ci.

Przys�uchuj�c si� medialnej wrzawie mo�na odnie�� wra�enie, �e istnieje co najmniej kilka rodzaj�w pedofilii. Ta z wy�szych sfer jest czym� w rodzaju normalnej artystycznej rozrywki, w kt�rej agresorzy s� automatycznie rozgrzeszeni. Innego rodzaju pedofilia, z litery prawa, wymaga chemicznej kastracji.
Przecieram oczy ze zdumienia, jak "Towarzystwo" dwoi i troi si�, wybielaj�c pedofila, oczerniaj�c ofiar� i system sprawiedliwo�ci.
Przypomnijmy, wybitny re�yser zosta� aresztowany w Zurychu, poniewa� przesz�o 30 lat temu, upi�, na�pa�, a nast�pnie zgwa�ci� 13-letnie dziecko. Aby unikn�� odpowiedzialno�ci za sw�j ohydny czyn, Pola�ski uciek� ze Stan�w Zjednoczonych i przez wiele lat unika� podr�y do kraj�w maj�cych podpisan� z USA umow� o ekstradycji.
Gdyby napastnikiem nie by� celebryta, a sprawa odby�a si� gdzie� w krzakach a nie w domu Jacka Nicholsona, pedofil wyl�dowa�by w pierdlu, a sprawiedliwo�� wymierzyliby mu koledzy z celi. W tym przypadku arty�ci i politycy protestuj�cy w obronie Pola�skiego, uznaj�, �e re�yser w ramach swoich zas�ug dla kultury, stoi ponad prawem.
Zaci�to�� z jak� zareagowali minister spraw zagranicznych, minister kultury i arty�ci podpisani pod listem w obronie pedofila-artysty jest doprawdy zdumiewaj�ca. Doprawdy nie ma w obronie Pola�skiego �adnych logicznych argument�w, pr�cz lukrowania przest�pcy i dezawuowania zdarzenia.
W�r�d medi�w prym w wybielaniu Pola�skiego wiedzie TVN, kt�ra po�wi�ci�a gros czasu sprawie w poniedzia�kowych ?Faktach?. Z tego publicystycznego materia�u dowiedzieli�my si�, �e Pola�ski to wybitny tw�rca, uciekinier z getta, kt�ry zawsze wzrusza si�, gdy przyje�d�a do �odzi.
Wcze�niej na �amach TVN24 jeden z g��wnych ?autorytet�w moralnych? ? Jacek �akowski, skupi� si� na �amaniu praw cz�owieka przez faszystowski rz�d Stan�w Zjednoczonych i wzywa� do retorsji wobec tego kraju.
Wstydzi�em si� s�uchaj�c prezydenta Lecha Kaczy�skiego, kt�ry chcia�by i do��czy� do ?Towarzystwa?, i jednocze�nie si� mu przeciwstawi�. Wysz�o na to, �e moralno�� jest dla Kaczy�skiego to�sama z relatywizmem.
Szczyt chamstwa i pod�o�ci pope�ni� natomiast ?wybitny re�yser katolicki? Krzysztof Zanussi, kt�ry w rozmowie z Monik� Olejnik, nazwa� ofiar� ?nieletni� prostytutk�?, stwierdzi�, �e ?zna Pola�skiego z innej strony?, a jego zachowanie jest? typowe dla Don Juana.
Jak mniemam to dopiero pocz�tek formowania si� ch�ru w obronie wybitnego re�ysera. Pozostaje tylko czeka�, a� za urodzonym w Pary�u Raymondem Romanem Lieblingiem, jak brzmi w�a�ciwe nazwisko Pola�skiego, wstawi si� Instytut Yad Vashem, a wszystkie g�osy krytyczne zostan� uznane za przejaw antysemityzmu. Tym tropem poszed� ju� inny geniusz lewicy ? Kazimierz Kutz.
Roman Pola�ski mia� w swoim �yciu chwile wybitne, a takimi mo�na uzna� stworzenie wybitnych obraz�w typu ?N� w wodzie? czy ?Pianist�?. Znana w kinie jest tak�e mroczna strona jego duszy, kt�ra ujawnia si� na przyk�ad w satanistycznym ?Dziecku Rosemary? (?konsultantem? Pola�skiego i jednym z aktor�w by� sam Le Vey, autor ?satanistycznej biblii?) czy perwersyjnych ?Gorzkich godach?. Jego tw�rczo�� powinna jednak pozosta� poza dyskusj�. Fakt, kino to jak mawia� Lenin, najwa�niejsza ze sztuk, ale prawo obowi�zuje przecie� ka�dego.
List domagaj�cy si� uwolnienia Pola�skiego, podpisany mi�dzy innymi przez Andrzeja Wajd�, a popierany przez Lecha Wa��s� jest skandalem. Jego sygnatariusze okre�laj� post�powanie w�adz szwajcarskich mianem ?prowokacji?, dodatkowo ?niezgodnej z prawem mi�dzynarodowym?, mog�cej zako�czy� si� ?linczem?.
Je�li do tego dodamy akcj� dyplomatyczn� Radka Sikorskiego i publicystyczne zabiegi w obronie re�ysera jego ma��onki ? Anne Appelbaum, to mo�na odnie�� wra�enie, �e pedofilskie gwa�ty w jacuzzi, wspomagane narkotykami, to w zasadzie normalna rozrywka dla wy�szych sfer, do kt�rej nie nale�y si� wtr�ca�.
Co dzie� do��czaj� ju� nowi znamienici sygnatariusze. M.in. re�yser gej, sam molestowany w dzieci�stwie ? Pedro Almodovar oraz kolejny pedofil Woody Allen, kt�ry w swoim zboczeniu posun�� si� nawet do tego, �e po�lubi�? adoptowan� wcze�niej c�rk�!
C�. Pan B�g nierychliwy, ale sprawiedliwy.
A zanim kto� si�gnie po pi�ro do pisania polemiki niech zastanowi si�, jakby si� czu�, gdyby jego 13 letnie dziecko oznajmi�o mu: �e w�a�nie odby�o stosunek analny z wybitnym re�yserem Zanussim lub Wajd�. Podejrzewam, �e my�li rodzica kr��y�yby gdzie� indziej ni� wok� "Katynia" czy "Barw ochronnych".

Zak�adu Utylizacji Szmalu

2009-09-16T10:26:00.000+02:00

Najprostszym sposobem ochrony emerytur w dobie kryzysu finansowego jest likwidacja Zak�adu Ubezpiecze� Spo�ecznych.

W �yciu ka�dego cz�owieka dwie rzeczy s� pewne: p�acenie podatk�w i �mier�, wi�c podatnicy pogodzili si� z istnieniem represyjnych urz�d�w skarbowych, tak samo jak z s�siedztwem zak�ad�w pogrzebowych i kostnic. Jednak nie ma bardziej znienawidzonej w Polsce instytucji pa�stwowej od ZUS. P�acone sk�adki ubezpieczeniowe s� w Polsce podatkami i to o wiele dotkliwszymi od tych p�aconych urz�dowi skarbowemu. To sk�adki ZUS s� przyczyn� wszelkich nieszcz�� podatnika w naszym kraju: powoduj� bezrobocie, sk�aniaj� do zatrudniania na czarno i w dodatku nie da si� ich unikn��.

Dlaczego Polacy nie kochaj� ZUS

Polacy nie pa�aj� mi�o�ci� do Zak�adu Ubezpiecze� Spo�ecznych z wielu powod�w. Najcz�ciej, bo czuj� si� okradani. Wyp�acana emerytura, za kt�r� trzeba si� nachodzi�, udowodni� do� swoje prawa, okazuj�c tony dokument�w, o ile kto� do�yje odpowiedniego wieku, i tak oka�e si� niewsp�mierna do op�aconych sk�adek i potu wylanego w czasie wszystkich lat pracy. Doprawdy trudno znale�� kogokolwiek, no mo�e poza by�ymi esbekami i przedstawicielami dawnego aparatu represji, kto zadowolony by�by z wysoko�ci wyp�acanych �wiadcze�.
Je�li kto� nie poczu� si� okradziony, z pewno�ci� czuje si� oszukany. Wystarczy por�wna� otrzymywane kwoty z potencjalnymi, kt�re uros�yby, gdyby p�ac�cy sk�adki b�d� inwestowa�by je we w�asnym zakresie, b�d� powierzy�by na wolnym rynku w zarz�dzenie wyspecjalizowanym instytucjom finansowym. Po uwzgl�dnieniu inflacji ? najbardziej perfidnemu rz�dowemu narz�dziu konfiskaty naszych pieni�dzy ? okazuje si�, �e przymusowa ?inwestycja? w nasze sk�adki przynios�a straty.
Wreszcie nawet ci, kt�rzy zwyczajnie oszukuj� nasze pa�stwo, �yj�c z pok�tnie za�atwianych rent i zasi�k�w okresowych, nieszcz�liwi s� po stokro�. Oczywi�cie staliby si� bardziej szcz�liwi, gdyby uczciwie pracowali. Mieliby wi�cej pieni�dzy i czyste sumienie. A tak, staj� si� socjalnymi narkomanami uzale�nionymi od �wiadcze�. Tak jak narkoman stale domaga si� wi�kszych dawek, tak i socjalni narkomani domagaj� si� coraz wi�kszych stawek socjalnych. Tak jak narkoman staje si� coraz bardziej pomys�owy w zdobywaniu narkotyku, tak i socjalni narkomani swoj� kreatywno�� sprowadzaj� do za�atwiania lewych zwolnie�, symulowania chor�b przed lekarzem orzecznikiem, czy kiwania pracodawc�w.

Komunistyczna twierdza

Pa�stwowy monopol na ubezpieczenie spo�eczne to piramida finansowa. Emeryci i renci�ci op�acani s� z bie��cych wp�yw�w, a opowiadanie o istnieniu ?specjalnych kont, na kt�rych Polacy oszcz�dzaj� na swoj� emerytur�?, to bajka, na kt�r� nie �api� si� ju� nawet przedszkolaki.
ZUS jest niezdobytym przez zdrowy rozs�dek bastionem my�lenia komunistycznego. Po prostu musi by� i basta, a w dodatku r�czne sterowanie nim, niewywi�zywanie si� ze zobowi�za�, defraudacja ka�dej powierzonej kwoty traktowane s� z pe�nym zrozumieniem. Istnienie ZUS jest dogmatem polityk�w, lobby ubezpieczeniowego Otwartych Funduszy Emerytalnych i lewicy (tej bezbo�nej i tej pobo�nej).
Kluczowe sprawy dotycz�ce ZUS-u, jakby nie by�o, wa�ne dla ka�dego obywatela traktowane s� z niebywa�� beztrosk�. Niby m�wi si� o bankructwie tej instytucji, ale wiadomo ? upadek ZUS-u oznacza�by de facto upadek socjalnej funkcji pa�stwa. Dzi� wydaje si� to niemo�liwe, wi�c takowej ewentualno�ci w og�le nie bierze si� pod uwag�.
Zupe�nie ignoruje si� fakt, �e p�ac�cych sk�adki jest coraz mniej (spo�ecze�stwo si� starzeje), �yj�cych z ZUS jest coraz wi�cej (1/3 zdrowych pracuj�cych utrzymuje 2/3 zdrowych niepracuj�cych), a Polska ?szczyci? si� jedn� z najwi�kszych ilo�ci� nierob�w w wieku produkcyjnym na �wiecie.
ZUS by�, jest i by� musi. Jako� dzia�a i b�dzie dzia�a�. Je�li zabraknie pieni�dzy, najwy�ej wytnie si� Puszcz� Bia�owiesk�, aby dodrukowa� banknot�w z wysokimi nomina�ami.

Mistrzowie defraudacji

Zesz�oroczny raport Najwy�szej Izby Kontroli zwr�ci� uwag�, �e urz�dnicy tej instytucji lekk� r�k� wydaj� pieni�dze zrabowane obywatelom. Na sw� dzia�alno�� ZUS wydaje blisko 3,5 mld rocznie, czego gros idzie na wyp�aty dla armii blisko 50 tys. biurokrat�w. Powstaje tutaj zasadnicze pytanie: czym ci ludzie tam si� zajmuj�. Skoro ZUS nie zarz�dza naszymi pieni�dzmi, nie inwestuje ich, czy nie wykonuje �adnych skomplikowanych operacji, a jedyna operacja polega na pobieraniu op�at i wyp�acaniu nale�nych kwot, do takich czynno�ci wystarczy�aby pani w okienku na poczcie lub w banku.
Kontrola NIK wykaza�a, �e ZUS jest �le zarz�dzany. Ponad miliard z�otych wydano na program do informatycznej obs�ugi systemu. Szefowie ZUS zamawiaj� tak archaiczne urz�dzenia jak? dyskietki komputerowe, kt�re ju� dawno wysz�y z u�ycia.
Opini� publiczn� zbulwersowa� ostatnio fakt, �e ubezpieczalnia odrzuci�a w przetargu jedn� z ofert na karty magnetyczne, poniewa� by�a? zbyt tania. Urz�dnicy wybrali za to ponad trzykrotnie dro�sz� ofert� konkurencji, zupe�nie nie licz�c si� z kosztami!
Z ZUS-em jest w Polsce tak, jak z autostradami. Jedna z anegdot m�wi, ze na pocz�tku lat 90. do przedstawicieli polskiego rz�du przyjechali Amerykanie. ?Zbudujemy wam autostrady? ? powiedzieli. ?A ile to b�dzie kosztowa�? ? spyta� rz�d? ?Zero. Ale dacie nam je w dzier�aw� na trzydzie�ci lat? ? odpowiedzieli Amerykanie. ?A je�li tak to nie? ? odpowiedzia� rz�d.
Autostrad nie mamy do dzi�. Za to na wybudowanie 10 km autostrady og�asza si� 10 przetarg�w na budow� kilometra po to, aby 10 razy kto� m�g� wzi�� ap�wk�.

ZUS-owskie Bizancjum

Du�e kwoty defraudowane s� na bizantyjskie siedziby pa�stwowego giganta, o�rodki szkoleniowe, a nawet domy wypoczynkowe. W 83 proc. zusowskie noclegownie stoj� puste, a wi�c za zbytek urz�dnik�w p�ac� przyszli i obecni emeryci i renci�ci.
Na budow� nowej warszawskiej siedziby posz�o prawie 200 mln z�otych. Nowa siedziba ZUS razi przepychem. Na 26 tys. metr�w kwadratowych luksusowego biurowca znajduje si� a� 15 sal konferencyjnych. Ciekawe czego tam b�d� uczy� si� biurokraci, dodawania i odejmowania czy tabliczki mno�enia? Przyda�oby si�. Koszt budowy wyni�s� ponad 7 tys. za m. kw., a wi�c znacznie wi�cej ni� podobne inwestycje na rynku.
To jeszcze nie koniec. Nowa siedziba Zak�adu Utylizacji Szmalu powstaje tak�e w Szczecinie. Regionalne przedstawicielstwo b�dzie kosztowa� ?tylko? 26,7 mln z�otych. To tak�e nie mia�o, zwa�ywszy na 4 kondygnacje i 5,8 tys. metr�w kwadratowych powierzchni. Wszystko to oczywi�cie po to, aby urz�dnikom przyjemniej utylizowa�o si� nasze sk�adki.
Naturalnie, gdy inni nie doceniaj� twojej pracy, doce� si� sam. W�a�nie z takiego za�o�enia wychodz� szefowie tej szanowanej przez jej pracownik�w instytucji. W 2008 r. a� 1,8 mld z�otych wydano na premie i wynagrodzenia. To 237 mln wi�cej ni� rok wcze�niej. Przeci�tna pensja wzros�a od 338 z�otych do 3264 z�. miesi�cznie. Najlepiej mieli si� pracownicy centrali. �rednia pensja w warszawskiej siedzibie firmy to 5,7 tys. z�. Na same premie wydano 220 mln z�otych, czyli 16 proc. wi�cej ni� rok temu. �rednia nagroda wynios�a 4,6 tys. z�. na g�ow�. Biurokraci z centrali dostawali nawet po 10 tys.

Krucjata biurokrat�w

W dobie kryzysu Polacy wiedz� jak si� zachowa�. Id� do lekarza po zwolnienie, p�ac� �ap�wk� znajomemu i ?za�atwiaj�? sobie rent�. Gdy w pierwszej po�owie roku drastycznie wzros�a liczba wyp�at �wiadcze�, w centrali zawrza�o. Biurokraci zabili na alarm i zapowiedzieli drastyczne kontrole w�r�d odbiorc�w �wiadcze� i lekarzy. Idea jak najbardziej s�uszna. Wypada tylko spyta�, dlaczego tak p�no.
Ale jest jeszcze druga strona medalu. To nie ludzie s� z natury oszustami. To stworzony przez urz�dnik�w system ubezpiecze� spo�ecznych prowadzi do demoralizacji poniewa� bazuje na oszustwie ? pozorowanym ?odk�adaniu? na emerytur� i z�udnym (bo weryfikowalnym w razie rzeczywistej potrzeby) zabezpieczeniu socjalnym. Nie znaczy to, �e uchylaj�cy si� od pracy maj� by� automatycznie rozgrzeszani, ale przy histerycznym szukaniu oszcz�dno�ci po stronie wydatk�w z pewno�ci� skrzywdzi si� wielu ludzi. Szczeg�lnie takich, kt�rzy naprawd� s� niezdolni do pracy, stracili zdrowie, a pieni�dze z pa�stwowego ubezpieczenia s� ich jedynymi �rodkami utrzymania. Gazety s� pe�ne historii ludzi skrzywdzonych przez urz�d, tylko dlatego, �e delegatury otrzyma�y polecenie z centrali, �e trzeba szuka� oszcz�dno�ci odbieraj�c ludziom wcze�nie przyznane renty i zasi�ki.
Jak nie dopu�ci� do podobnych sytuacji w przysz�o�ci? Wniosek mo�e by� tylko jeden: zlikwidowa� ZUS. Inwestuj�c samodzielnie �rodki przeznaczane dzi� na sk�adki, zapewnimy sobie naprawd� dostatni� emerytur�. Je�li nie wiemy, w co inwestowa�, lepiej ni� pani z ZUS-u, doradzi nam? szympans. Ma�pa nie tylko mniej kosztuje, ale tak�e mnie gada, a co najwa�niejsze: zapewnia du�o wy�sz� stop� zwrotu z inwestycji.

Artyku� pochodzi z najnowszego wydania "Gazety Polskiej"

Pi�ka no�na dla kibic�w!

2009-09-14T09:52:00.001+02:00

Coraz wi�ksze wydatki na kontrol� spo�ecze�stwa i zabezpieczanie imprez masowych, tylko iluzorycznie zwi�kszaj� bezpiecze�stwo obywateli.

Miliony z�otych id�ce na systemy monitoringu, nowoczesne zabezpieczenia i ustawy, s�u�� wy��cznie poprawie humoru polityk�w. Czy dzi�ki temu mecze pi�karskie czy koncerty zamiast imprez dla prawdziwych fan�w maj� sta� si� drogimi piknikami dla wybranych?
Przed organizacj� Euro 2012 Polska mia�a szans� sta� si� normalnym krajem, gdzie podczas meczu czy koncertu mo�na si� napi� zimnego piwa. Sko�czy�aby si� wi�c tradycja wnoszenia na stadion w�dki w prezerwatywach ukrytych w d�insach-piramidach, czy obrzucania si� pustymi flaszkami.
Niestety konserwatywni socjali�ci z PiS, pod has�em walki z terroryzmem, kt�ry ma doprowadzi� do tego, �e nieletni znajd� si� pod presj� picia, pogrzebali wszelkie nadzieje, �e na stadionach znajdzie si� co� innego ni� tylko ciep�a woda mineralna.
Post�pu wi�c nie b�dzie, kibice tradycyjnie b�d� upija� si� przed meczami.
R�wnolegle pos�owie ?klepn�li? now� ustaw� o bezpiecze�stwie imprez masowych, kt�ra wprowadza prawdziwy terror s�u�b porz�dkowych i policji nad kibicami. Najbardziej ra��ce jest zr�wnanie funkcji s�u�by porz�dkowej z policj� oraz drastyczne kary, kt�re mo�na pod byle pretekstem nak�ada� tak�e na osoby postronne.

Wojna dro�sza od ustawki

Naturalnie pi�ka no�na od zawsze przyci�ga element chuliga�ski, a sprowadzanie rywalizacji sportowej do ��dzy zadania ran lub �mierci przeciwnikowi zas�uguje na pot�pienie. Z drugiej strony ch�� udowodnienia kto jest silniejszy jest naturalna w�r�d m�czyzn, a to, �e rywalizacj� mi�dzy dzielnicami, miastami i narodami uda�o si� zamkn�� na stadionach, powinno akurat rz�dz�cych cieszy�, a nie martwi�. Koszty prawdziwych wojen by�yby zapewne du�o wy�sze.
Oddanie jednak sporej w�adzy w r�ce zabezpieczaj�cych imprezy masowe mo�e tylko stworzy� nowe antagonizmy. Jako�ci s�u�b porz�dkowych, czy policji pozostawia wiele do �yczenia. Zgodnie z now� ustaw� ochroniarz traktowany jest jak policjant na s�u�bie. Za niepodporz�dkowanie si� poleceniom ochrony grozi co najmniej 2 tys. z�otych grzywny! Wszystko dobrze, gdy ochrona b�dzie chcia�a nam wskaza� miejsce do zaj�cia, ale co z sytuacj�, gdy ochroniarz poprosi nas, aby podrapa� go po plecach, a my nie b�dziemy mieli na to ochoty? Dwa tysi�ce to przesada.
Podobna kara mo�e spotka� ka�dego, kto zakrywa twarz celem uniemo�liwienia lub utrudnienia identyfikacji jego osoby. Je�eli wi�c na stadionie b�dzie zimno, a kibic zakryje twarz szalikiem, mo�e narazi� si� na szykany. Podobnie uznana za winn� mo�e by� osoba, kt�ra zakryje twarz, bo akurat znajduje si� w miejscu, gdzie ochrona rozpyli�a gaz.
Absurdalne s� tak�e przepisy zakazu stadionowego. Pomijaj�c ju� to, �e osoba z zakazem musi podporz�dkowa� swoje �ycie harmonogramowi mecz�w PZPN i meldowa� si� w tym czasie na komendzie, co np. z osobami, kt�re strac� zainteresowanie futbolem?

Monitoring nie pomaga

Politycy dla poprawy w�asnego humoru nie szcz�dz� wydatk�w na monitoring i ochron�. Tylko w 2009 w�adze Warszawy maj� w planach wyda� na ten cel ponad 13 mln z�. Tyle ma kosztowa� przewidziane w bud�ecie miasta ?Zapewnienie sprawno�ci systemu monitoringu?. Na rozbudow� miejskiego monitoringu przewidziano ponad 10 mln z�otych, a budowa Zintegrowanego Stanowiska Koordynacji i Reagowania poch�onie kolejne 15 mln. Czy owe miliony przyczyni� si� do spadku przest�pstw i wi�kszego bezpiecze�stwa mieszka�c�w Warszawy?
Oczywi�cie nie. Dowodz� tego badania Katedry Kryminalistyki Wydzia�u Prawa Uniwersytetu Warszawskiego. Z bada� pod kierunkiem dr. Paw�a Waszkiewicza wynika jednoznacznie, �e zainstalowanie kamer nie wp�ywa na spadek przest�pstw. Analogiczne wnioski p�yn� z bada� przeprowadzonych w USA i Wielkiej Brytanii. Monitoring dzia�a po fakcie ? u�atwia policji identyfikacj� i �apanie przest�pc�w, ale s�u�y to wy��cznie zwi�kszeniu komfortu ich pracy.
Brytyjczycy wydali miliony publicznych pieni�dzy na instalacje system�w kamer przemys�owych w miastach, a teraz zastanawiaj� si�, czy te wydatki by�y uzasadnione. Wyniki bada� naukowc�w z UW s� dost�pne od roku, nikt jednak najwyra�niej z tego po�ytku nie czyni.

Od paszport�w po bioczipy

Jeszcze wi�ksz� kreatywno�� politycy wykazuj� przy konstruowania masowych system�w kontroli spo�ecze�stwa. Jeszcze niedawno wprowadzanie nowych paszport�w biometrycznych w Polsce (takich, kt�re opr�cz danych osobowych zawieraj� unikalne cechy osobnicze np. kszta�t twarzy), forsowano pod pozorem post�pu i nowoczesno�ci.
Te ?niemo�liwe do podrobienia? dokumenty, jak niemal ka�de elektroniczne no�niki danych, okaza�y si� dziecinnie proste do skopiowania. Dziennikarzom Brytyjskiego Timesa sklonowanie biometrycznych paszport�w zaj�o kilka minut. Prawdziwi terrory�ci, dzi�ki zapobiegliwo�ci polityk�w, dostali wi�c do r�ki narz�dzie, dzi�ki kt�remu b�d� mogli �atwiej kra�� czyje� dane, podszywa� si� pod cudz� to�samo�� i dzi�ki temu pozostawa� nieuchwytnymi.
W niekt�rych krajach Unii Europejskiej: Niemczech i Wielkiej Brytanii rz�dz�cy posuwaj� si� jeszcze dalej i zamierzaj� forsowa� przepisy umo�liwiaj�ce tajne policyjne przeszukiwania prywatnych komputer�w bez zgody s�du. Oznacza�oby to faktyczn�, prewencyjn� kontrol� prywatnych danych i korespondencji.
Zapewne marzeniem biurokrat�w jest aplikowanie obywatelom bioczip�w ? specjalnych mikroczip�w, wszczepianych ig�� pod sk�r�, zasilanych z ludzkiego biopola. Wed�ug firmy Global Industry Analysts, �wiatowy rynek bioczip�w wzro�nie do 3,4 mld dolar�w w 2012 r., a czo�owymi firmami s� takie marki jak GE Healthcare, Affymetrix, Biomerieux czy Zyomyx.
Ju� teraz istniej� bioczipy zintegrowane z ludzkim organizem ? potrafi�ce mierzy� poziom cukru, czy przekazywa� impulsy wprost do m�zgu, w czym zauwa�a si� szans� dla chorych np. na chorob� Parkinsona.
Istnieje jednak druga strona medalu. Za pomoc� bioczip�w mo�na nie tylko bezkarnie katalogowa� wszelkie dane obywatela, ale prowadzi� jego pe�n� inwigilacj�. Jednak najwi�ksze zagro�enia dla niezbywalnej wolno�ci osoby ludzkiej niesie fakt, �e za pomoc� bioczipa mo�na przesy�a� fale elektroniczne, steruj�c w przysz�o�ci ludzkimi emocjami, powoduj�c b�l czy zak��cenia pracy organizmu.
Je�li zi�ci�yby si� te szata�skie plany rz�d�w, politycy zyskaliby w�a�ciwie idealnych poddanych. Bez prywatno�ci, bez tajemnic, �atwych do manipulowania i kontroli.

Artyku� ukaza� si� w najnowszym tygodniku Najwy�szy Czas!

Wywiad w TVP

2009-09-08T10:59:00.001+02:00

Platforma cyfrowa TVP to by� albo nie by� dla tej firmy. Wed�ug sonda�u TNS OBOP blisko 90 proc. Polak�w chce uruchomienia takiej platformy. Uruchomienie narodowej platformy cyfrowej zwie�czy proces cyfryzacji w Polsce i zwi�kszy dost�p od telewizji cyfrowej najwy�szej jako�ci.

Artyku�

2009-08-31T14:07:00.002+02:00

Poni�ej wersja pierwotna artyku�u, kt�ry ukaza� si� w najnowszym wydaniu tygodnika "Wprost"

Wsp�cze�nie firmom konkurencja si� nie op�aca. �atwiej wym�c na politykach wprowadzenia zakazu produkcji towar�w konkurencji.

Od 3 kwietnia na terenie Unii Europejskiej obowi�zuje zakaz produkcji i sprzeda�y termometr�w rt�ciowych. W�a�nie wchodzi tak�e zakaz produkcji tradycyjnych �ar�wek, kt�re maj� zosta� wyeliminowane z rynku do 2012 r. Politycy szykuj� kolejne szykany. Z rynku maj� znikn�� telewizory kineskopowe oraz detergenty zawieraj�ce fosforany. Jak tak dalej p�jdzie b�dziemy mogli kupowa� tylko produkty, na kt�rych sprzeda� �askawie wyrazi�a zgod� Bruksela.
G��wnym zaj�ciem polityk�w jest bezproduktywne produkowanie regulacji. W�a�nie dlatego wsp�czesne przedsi�biorstwa dzia�aj� na rynku wybitnie przeregulowanym. Aby sprzeda� produkt czy us�ug� konsumentowi trzeba nie tylko co� wymy�li�, wyprodukowa� i zaoferowa�. Trzeba mie� na to patent, zgod�, koncesj�, atest, pozwolenie, towar trzeba ocli�, opodatkowa�, certyfikowa�, a dopiero potem zaproponowa� go klientowi.
W warunkach ostrej konkurencji najwi�ksze korporacje �wiata zmieni�y front. Zamiast obni�a� ceny, wprowadza� innowacje, gwarantowa� lepsz� jako�� i zwi�ksza� nak�ady na marketing, korporacje wol� gwarantowa� sobie wprowadzanie nowych produkt�w poprzez wprowadzanie konkretnych zapis�w prawnych lub eliminacj� z rynku produkt�w konkurencji. Wystarczy tylko minimum lobbingu, a ziarno padnie na podatny grunt.
Klasycznym przyk�adem ju� wy�mianym przez wszystkie media jest pr�ba penalizacji plastikowych toreb. Konsumentom nie przeszkadza, �e nowe, ?ekologiczne? torby zawieraj� tylko �ladowe ilo�ci biodegradowalnych skrobi, bowiem paraduj� z zielonymi siateczkami z takimi minami, jakby przed chwil� komu� uratowali �ycie.

Gor�czka za 200 z�

Dozna szoku ten, kto chcia�by kupi� w aptece zwyk�y termometr. Niejeden emeryt padnie trupem, gdy ?pani magister? zaoferuje mu w zamian elektroniczne urz�dzenie z natychmiastowym pomiarem temperatury cia�a za 200 z�. To efekt wprowadzonej w 2007 r. przez Parlament Europejski dyrektywy zakazuj�cej stosowanie rt�ci w termometrach lekarskich i innych urz�dzeniach pomiarowych przeznaczonych do sprzeda�y konsumentom.
Zakaz jest argumentowany wysok� toksyczno�ci� rt�ci dla ludzi i ekosystem�w. Jest to kolosalna bzdura. Rt�� w sporych ilo�ciach wyst�puje w �rodowisku naturalnym, nie stwarzaj�c �adnego zagro�enia dla cz�owieka. �rednia zawarto�� rt�ci w porcji ryb wynosi 0,2 miligram�w, mleku 0,009 mg, a w wo�owinie i warzywach 0,003 mg. Rt�� by�a powszechnie stosowana w dentystycznych amalgamatach, natomiast literatura nie zna przypadku zgonu w wyniku rozbicia termometru. Chemicy obliczyli, �e wzrost ilo�ci rt�ci w �rodowisku wskutek dzia�alno�ci cz�owieka nast�pi�by za co najmniej 1000 lat. Obecnie w atmosferze znajduje si� 10 mln ton naturalnej rt�ci, natomiast roczna produkcja cz�owieka nie przekracza 10 tys. ton.
W rzeczywisto�ci zakazu u�ywania starych, a w zasadzie nakazu u�ywania nowych termometr�w za�yczyli sobie producenci nowych urz�dze�, wykorzystuj�c wszechobecn� w spo�ecze�stwie ?chemiofobi�? i fascynacj� ekoloideologi�. To wszystko wystarczy�o, aby wyeliminowa� z rynku produkt, kt�ry niezawodnie spe�nia� sw� funkcj� przez 140 lat! Zanim zosta�a przegoniona przez producent�w z Chin, ��dzka Wytw�rnia Termometr�w produkowa�a nawet do 3 mln sztuk rocznie.

�ar�wka za 20 z�

1 wrze�nia wejdzie w �ycie kolejny unijny zakaz, tym razem produkcji tradycyjnych 100W �ar�wek o�wietleniowych. W 2012 r. �ar�wk� dostaniemy tylko na czarnym rynku, wi�c niewykluczone, �e po tym terminie stanie si� ona kolejnym elementem bitwy pomi�dzy celnikami a przemytnikami, obok ?nielegalnych? papieros�w, alkoholu, narkotyk�w, a mo�e te� rt�ciowych termometr�w.
Niewykluczone te�, �e Thomas Edison, kt�ry 1879 r. opatentowa� sw�j wynalazek, zniknie z podr�cznik�w, jako g��wny winowajca globalnego ocieplenia, bowiem w�a�nie walk� ze zmianami klimatu UE uzasadnia�a sw�j genialny cywilizacyjny skok. W dodatku, s�owami unijnego Komisarza ds. Energii Andrisa Piebalgsa, jest to krok ?kluczowy? do osi�gni�cia ?cel�w?, czyli 20 proc. redukcji emisji dwutlenku w�gla do 2020 r.
Tylko idiota mo�e s�dzi�, �e kluczowe s� tu cele ochrony �rodowiska, a nie lobbing producent�w nowoczesnych, ekologicznych �wietl�wek. Aby sprawdzi�, jakie firmy za tym stoj� wystarczy przyjrze� si� albo ekspansji tych nowych produkt�w w supermarketach, albo spyta� premiera Pawlaka, jakie �ar�wki dostan� gminy w ramach programu oszcz�dno�ci, kt�remu patronuje Minister Gospodarki.
Naturalnie ci sami producenci �ar�wek produkuj� inne zb�dne, energo�erne urz�dzenia, jak np. elektryczne szczoteczki do z�b�w, urz�dzenia do masa�u st�p czy manicure?u. Ciekawe jak ekologicznie uzasadni� u�ywanie elektronicznych urz�dze� wibruj�cych w miejsce tradycyjnych szczoteczek czy pilnik�w?
Je�li w prasie przeczytamy, �e pilniki s�u�� z�odziejom do dewastacji krat podczas ucieczki z wi�zie�, niewykluczone, �e unia szykuje si� do zakazu ich stosowania.

Wiedza za darmo

Mo�na si� spodziewa�, �e wkr�tce unijni urz�dnicy wezm� si� za kineskopowe telewizory, w ramach powszechnej cyfryzacji, czyli zast�powania starych telewizor�w, plazmowymi lub LCD. Ju� teraz zauwa�alna jest medialna kampania producent�w nowoczesnych telewizor�w, informuj�ca, �e ich nowe produkty s� wydajniejsze energetycznie, czyli zu�ywaj� mniej pr�du. Jednak nowe, ekologiczne produkty zostan� zaprezentowane dopiero w 2010 r., i wtedy oka�e si�, �e te, kupione dzi� nadaj� si� tylko na �mietnik. Panasonic pokaza� na targach w Las Vegas telewizory laserowe, zu�ywaj�ce 40 proc. mniej energii od konkurencji. Analogiczny dogmat niskiej energoch�onno�ci stosuje Philips przy produkcji modeli tzw. Eco flat TV.
Trwaj� te� dyskusje na temat wprowadzenia zakazu produkcji detergent�w zawieraj�cych fosforany. W projekt zaanga�owane s� tradycyjnie: PSL i oczywi�cie Ministerstwo �rodowiska, kt�re prowadzi pono� ?rozmowy z producentami?. Nietrudno si� domy�li�, �e ?producenci? wkr�tce dobrowolnie zgodz� si� zaprzesta� produkcji tych trucizn, zast�puj�c je innymi ?zamiennikami?. Z r�k� w nocniku obudz� si� te zak�ady produkcyjne, kt�re nic nie wiedz� o ?konsultacjach? z urz�dnikami.
Polskie firmy maj� zerow� wiedz� nie tylko o lobbingu, ale tak�e o funkcjonowaniu wsp�czesnej gospodarki. Gospodarki, kt�ra coraz bardziej przypomina nakazowo-rozdzielczy socjalizm ni� wolny rynek. Podobnie zreszt� ma si� z lobbingiem, tradycyjnie wykorzystywanym przez firm dla deregulacji gospodarki i dla zwi�kszenia walki konkurencyjnej. Okazuje si�, �e dzi� lobbing s�u�y wy��cznie wprowadzaniu nowych arcyg�upich zakaz�w i nakaz�w.

Operacja "�ar�wka"

Komisja Europejska w zasadzie przej�a funkcje dzia�u planowania najwi�kszych korporacji. Wylobbowany w KE post�p w dziedzinie �ar�wek jest gwarancj� zbytu dla wiod�cych producent�w tych produkt�w w Europie. Producenci �ar�wek wyeliminowali ryzyko ze swojej dzia�alno�ci gospodarczej. Dok�adnie wiedz�, co, ile produkowa� i kiedy produkt zniknie z rynku. Co prawda we wrze�niu ze sklepowych p�ek maj� znikn�� ar�wki 100W, ale rok p�niej nie b�dzie mo�na ju� dosta� 75W, we wrze�niu 2011 ? 60W, i w 2012 ? 40W i 25W. W 2013 zostan� wprowadzone nowe obostrzenia dla �wietl�wek i diod LED, a w 2016 dla halogen�w.
Zadziwiaj�ce, jak �atwo lobbystom uda�o si� przeforsowa� �ar�wkowy szwindel. Kluczow� rol� w tym procesie odegra�a jak zwykle poprawno�� polityczna, a �ci�le podporz�dkowanie wszelkich dzia�a� walce z dwutlenkiem w�gla i zmianami klimatu. Wydaje si�, �e KE jest bezkrytyczna wobec wszelkich dzia�ach skierowanych przeciw konsumentom.
Operacja ?�ar�wka? by�a banalnym projektem z podr�czniku lobbingu. European Lamp Federation (ELF) ? organizacja bran�owa skupiaj�ca producent�w 95 proc. �ar�wek w Europie, w sk�ad kt�rej wchodz� takie firmy jak Philips, Osram czy GE od wielu lat bombardowa�a opini� publiczn� danymi, ile to dwutlenku w�gla uda si� zredukowa� dzi�ki wymianie starych �ar�wek na nowe. W tym celu ELF powo�a�a kolejn� organizacj� ?New Lamp Industry Initiative? ? czyli Inicjatyw� Przemys�u na rzecz Nowych �ar�wek, kt�ra lobbowa�a bezpo�rednio w Komisji Energetyki.
Komisarz Andris Piebalgs by� zachwycony. Pierwszy plan oszcz�dno�ciowy Inicjatywa przedstawi�a Komisji ju� we wrze�niu 2006 r., a niespe�na rok po tym wszystko by�o ju� za�atwione. �ar�wkowa rewolucja doskonale wpisywa�a si� w europejsk� walk� z globalnym ociepleniem i odpowiada�a w zasadzie na polityczne zapotrzebowanie zrobienia czegokolwiek dla ochrony klimatu.
Co zadziwiaj�ce ?operacja �ar�wka? ca�kowicie pomija�a aspekt humanitarny wymiany starych produkt�w na nowe. Do biura Audytora Generalnego Kanady w czerwcu 2008 r. wp�yn�a petycja autorstwa dw�ch lekarzy, wykazuj�ca, �e promieniowanie energooszcz�dnych �ar�wek mo�e powodowa� zagro�enie zdrowia u ludzi cierpi�cych na migreny, epilepsj� i problemy dermatologiczne. Wygl�da wi�c na to, �e obecnie u�ywane �ar�wki mog� by� toksyczne, a ju� na pewno s� produktami mocno niedopracowanymi.

Pragnienie szcz�cia

2009-07-28T12:49:00.000+02:00

Najbardziej spe�nieni w pracy b�d� ci, kt�rym uda zerwa� si� z powszechn� definicj� szcz�liwo�ci uto�samianej z nieograniczon� konsumpcj�, najcz�ciej na kredyt.

W powszechnym mniemaniu kto� szcz�liwy to cz�owiek robi�cy karier�, uposa�ony w luksusowe atrybuty: samoch�d, mieszkanie czy modne ubranie. W momentach prze�omowych okazuje si� jednak, �e ca�y czar pryska. Okazuje si�, �e awans by� wynikiem koneksji, auto i apartament s� kupione na kredyt, a facet jest samotny i od wielu lat nie mo�e wyleczy� si� z depresji.
W poszukiwaniu szcz�cia musimy zda� sobie spraw�, �e najlepszymi specjalistami od naszego �ycia jeste�my my sami. Wi�c warto zada� sobie pytanie: co, w jakich proporcjach i pod jakimi warunkami, b�dzie dla mnie dobre?
Dla jednego szcz�ciem b�dzie wykonywanie tego, co lubi, spe�nianie swoich zawodowych pasji. Jeden b�dzie dobrze czu� si� u pracodawcy za biurkiem. Drugi w podr�y, trzeci na swoim. Dla kogo� innego praca jest tylko przykrym obowi�zkiem, a realizacj� swoich marze� odnajdzie w �yciu rodzinnym.
Niby wszystko jasne, ale jak trudno by� szczerym sam na sam ze sob�. Szczero�� mo�e poci�ga� za sob� bolesne uczucia, niezabli�nione rany, wewn�trzne konflikty. Tymczasem chowanie si� za parawanem powszechnego szcz�cia: prac� od �witu do nocy, zagranicznymi delegacjami, symbolami statusu spo�ecznego, jest du�o �atwiejsze.
W ko�cu jednak i tak okazuje si�, �e u�uda nie mo�e trwa� wiecznie. Jakie� wydarzenie, albo osoba spowoduje, �e pytanie o w�asn� definicj� szcz�cia pojawi� si� musi.
W�wczas szcz�liwymi oka�� si� ci, kt�rzy �yj� w zgodzie z w�asnym sumieniem. Zapewne nie ma uniwersalnej definicji szcz�cia dla ka�dego, istnieje jednak uniwersalny stan, w kt�rym ow� szcz�liwo�� osi�gn�� atwiej. R�wnowaga. I w�a�nie odnalezienia tego stanu Pa�stwu �ycz�.

Felieton zosta� opublikowany w miesi�czniku "Kariera"

Mitologia energetyki wiatrowej

2009-07-21T10:12:00.001+02:00

Energetyka wiatrowa jest na bakier z ekologi�. Nie tylko niszczy naturalny krajobraz i dziesi�tkuje lokalne populacje ptak�w. To tak�e najdro�sza, najbardziej nieekonomiczna i wysoce nieprzewidywalna metoda pozyskiwania energii.

Wiatrowy biznes

Ostatni apel geolog�w z Polskiej Akademii Nauk, opr�cz wezwania do rzetelno�ci bada� nad zmianami klimatu, sugerowa�, �e za propagand� apokalipsy za spraw� efektu cieplarnianego stoj� koncerny, kt�re chc� sprzeda� rz�dowi swoje kosztowne ?ekologiczne? technologie. Koncerny wykorzystuj� ekolog�w do wywo�ywania l�ku przed zmianami klimatu, jednocze�nie podsuwaj�c politykom swoje produkty ? perorowali sygnatariusze dokumentu.
Energetyka wiatrowa sta�a si� lejtmotywem energetycznej rewolucji firmowanej przez zielonych. ? Jednak za t� propagand� stoj� liczne koncerny, kt�re przez ten kana� dobieraj� do pieni�dzy podatnik�w, przekazywanych im przez rz�dy w formie bezpo�rednich dotacji, ulg i przywilej�w ? uwa�a prof. Zbigniew Jaworowski, mi�dzynarodowy ekspert ds. zmian klimatu.
Mimo, i� energia wiatrowa jest trzykrotnie dro�sza od energii atomowej i dwukrotnie dro�sza od energii w�glowej, wymaga pi�ciokrotnie wy�szych nak�ad�w inwestycyjnych, praktycznie nie zmniejszaj�c emisji dwutlenku w�gla, Kongres USA pracuje obecnie nad 200 r�nymi ustawami korzystnymi dla przemys�u wiatrakowego!
Podobnie dzieje si� w Polsce, gdzie Ministerstwo �rodowisko przeciwstawia energetyk� wiatrow� rozwojowi energetyki j�drowej w naszym kraju. Dr Andrzej Strupczewski z Instytutu Energii Atomowej nie ma z�udze�, �e jedynymi beneficjentami takiej polityki s� firmy zaanga�owane przez pa�stwo, natomiast nic nie zyskuje bezpiecze�stwo energetyczne kraju oraz p�ac�cy rachunki podatnicy.
Doskona�ym przyk�adem wiatrakowego falstartu jest Dania. Du�czycy p�ac� najwy�sze rachunki za pr�d w Unii Europejskiej, nawet dwukrotnie wi�ksze od Polak�w, gdzie energetyka bazuje na w�glu i Francuz�w, przyzwyczajonych ju� do energii j�drowej.

Drogo i zmiennie

Ogromnym problemem energii wiatrowej jest przys�owiowa zmienno�� wiatru. Okazuje si�, �e system turbin w jednej chwili mo�e straci� swoj� moc w przypadku zaniku wiatru. To ju� grozi energetycznym blackoutem, a pa�stwa nie mog� uzale�nia� swojego bezpiecze�stwa energetycznego od kaprys�w pogody. Jak wysoka mo�e by� zmienno�� energii pochodz�cej z turbin wiatrowych �wiadcz� dane niemieckiej firmy EON, wed�ug kt�rej udzia� energii wiatrowej w pokryciu dziennego zapotrzebowania sieci energetycznej mo�e waha� si� od 32 proc. do 0,1 proc.! Niestety planowanie zmian si�y wiatru nie przynosi zadawalaj�cych rezultat�w.
Innym problemem mo�e okaza� si� okresowy nadmiar energii, kt�ra zamiast by� wykorzystana zwykle jest marnotrawiona, je�li kraj nie posiada odpowiedniego mostu energetycznego. ? W Danii jako ca�o�� eksport stanowi� ponad 70 proc. og�lnej generacji elektryczno�ci wiatrowej i by�a ona sprzedawana ze strat� ? ujawnia dr Strupczewski. To kolejny sk�adnik koszt�w energetyki wiatrowej.
Inwestycje w turbiny i farmy wiatrowe generuj� gigantyczne koszty dla podatnika, bowiem cz�sto te ?ekologiczne? projekty s� finansowane ze �rodk�w publicznych. Wed�ug danych Politechniki Szczeci�skiej elektrownie wiatrowe potrzebuj� 28 wi�kszej powierzchni inwestycyjnej od elektrowni j�drowej. Emisja dwutlenku w�gla powsta�ego w wyniku ich budowy jest dwukrotnie wi�ksza ni� analogiczny wska�nik dla elektrowni wiatrowych. Dwa razy wi�ksze jest te� zapotrzebowanie materia�owe, natomiast zapotrzebowanie na aluminium i cement ? niepor�wnywalnie wy�sze. W rezultacie elektrownia wiatrowa jest 4,5 krotnie mniej wydajna. Jest to wystarczaj�cy argument, aby sta� si� odpornym na propagand� grup przemys�owych i ekologicznych promuj�cych wiatraki.

Ekonomia wiatru

Dania, kt�ra programowo wyrzek�a si� energii atomowej, jest najwi�ksz� wiatrow� farm� �wiata. 6000 turbin pokrywa w porywach do 1/5 zapotrzebowania na energi�, ale energetyczna stabilno�� musi by� zapewniana przez tradycyjn� energetyk� bazuj�c� na w�glu. Tylko w 2006 r. emisja dwutlenku w�gla w tym kraju zwi�kszy�a si� o 1/3. Podobne do�wiadczenia z redukcj� emisji CO2 za pomoc� wiatrak�w maj� Niemcy. Der Spiegel ujawni�, �e Niemcy nie zmniejszy�y emisji gaz�w cieplarnianych nawet o gram.
Prof. Michael J. Trebilcock z Uniwersytetu Toronto wykazuje, �e do ka�dego dolara wydanego na wytworzenie MW z wiatru, ameryka�ski podatnik dop�aca 23 kolejne. Energetyka wiatrowa jest wi�c najbardziej subsydiowan� ga��zi� ameryka�skiej energetyki. Z powodu pa�stwowych dotacji na jedno stworzone miejsce pracy w tym sektorze, dw�ch pracownik�w traci etaty w innym.
Wed�ug ekonomist�w energia wiatrowa nie spe�nia �adnego z element�w, kt�ry pozwala�by traktowa� je jako alternatywne �r�d�o energii. Jest ma�o wydajna, droga, awaryjna i nieprzyjazna �rodowisku.
Wiatraki nie tylko szpec� krajobraz, ale s� bardzo niebezpieczne. Farmy wiatrowe to przyk�ad brutalnej industrializacji, niszcz�cej estetyk� naturalnego krajobrazu. Przecinane �mig�ami ptactwo ? to codzienny przyk�ad rzezi, kt�ra codziennie odbywa si� pod pozorem troski o? ochron� �rodowiska. Wiatrakowe farmy p�osz� zwierz�ta i burz� naturaln� r�wnowag� ekosystemu.
Turbiny wiatrowe ulegaj� cz�stym awariom. W Niemczech oderwane �opatki wiatraka wbi�y si� w niedalekim s�siedztwie autostrady i tylko cudem unikni�to tragedii. Zwarcia instalacji, p�kni�cia fundament�w, uszkodzenia mechaniczne s� na porz�dku dziennym do tego stopnia, �e firmy ubezpieczeniowe wykr�caj� si� od ubezpieczania elektrowni wiatrowych.
Po kilku latach pracy wiatrowe farmy wymagaj� generalnych remont�w. Mo�ne kraje takie jak Dania czy Niemcy mog� sobie pozwoli� na taki wydatek, ale subsydia pochodz� wprost z bud�etu pa�stwa. Ze wzgl�d�w ekonomicznych inwestycje w energi� wiatrow� wstrzyma�a Irlandia. Redukcja emisji dwutlenku w�gla dzi�ki energii z wiatru jest symboliczna w por�wnaniu do ponoszonych koszt�w.
Eksperci badaj�cy perspektywy rozwoju tego typu energetyki alternatywnej w Polsce s� dalecy od optymizmu. Poza wybrze�em w Polsce wieje zbyt s�abo. Op�acalno�� inwestycji w Polsce mo�e by� nawet dwukrotnie ni�sza ni� w Danii. Mizerna infrastruktura przesy�owa wyklucza tak�e opcj� eksportu nadwy�ek energii. Inwestycje w wiatrowe farmy nie mog� wi�c by� zyskowne i mog� by� prowadzone tylko poprzez si�gni�cie do kieszeni podatnik�w.
Energetyka wiatrowa nie jest wi�c obecnie �adn� alternatyw� dla energetyki j�drowej, lecz bardzo drogim kaprysem, fundowanym przez bogate rz�dy dla zaspokojenia popytu na produkty ekologiczne. Chocia� z ekologi� wiatraki maj� niewiele wsp�lnego?

Artyku� ukaza� si� w Gazecie Polskiej